ΟΙ ΑΛΗΤΕΣ ΦΕΥΓΟΥΝ

ΟΙ ΑΛΗΤΕΣ ΦΕΥΓΟΥΝ

Λιγο πριν το τέλος

Δεν θα αποκρύψω τη βεβαιότητά μου οτι το παρόν ιστολόγιο μάλλον φθάνει στο τέλος της σύντομης πορείας του , αφού ελάχιστα πράγματα μπορεί πλέον να προσφέρει μια και οι εξελίξεις τρέχουν ταχύτερα και εντονότερα από την κάθε μορφή διαμαρτυρίας που μπορεί να εκφράζεται μέσα από αυτά τα σημειώματα ενώ από την άλλη δύσκολα βρίσκονται πλέον θέματα από την ελληνική πραγματικότητα που να μου προκαλούν ενδιαφέρον και διάθεση για σχολιασμό.
Μόλις συνήρθα από μια δύσκολη συγκυρία και μια σκληρή προσωπική δοκιμασία που τελικά βοήθησε στην αποκρυστάλλωση όλων των καινούριων πραγμάτων που κυοφορούνταν μέσα μου.Με εδραιωμένη την πεποίθηση οτι η ζωή ξεκινά πέρα από το καλό και το κακό , πέρα από την τύχη και την ατυχία -μεταβλητές απόλυτα αλληλένδετες και συνυπάρχουσες στην καθημερινότητά μας- αντιμετωπίζω μάλλον με πλήρη νηφαλιότητα και χαμόγελο όλα τα γεγονότα , καλά και κακά , ωραία και άσχημα , και βρίσκω τη δύναμη να βλέπω τη θετική πλευρά αυτών.Ολα είναι μέσα στο παιχνίδι-και το κέρδος και η χασούρα-όλα είναι μέσα στη ζωή , και η νιότη , η παρακμή , ο θάνατος.Πρέπει να μάθει κανείς να ζει πλέρια την κάθε μέρα , την κάθε ανατροπή , την κάθε χαρά.
Μέχρι τα 35 μου πίστευα σε μια γραμμική θεώρηση της ζωής .Κάποιος δουλεύει , μοχθεί , κοπιάζει , και συνεπώς ανταμοίβεται.Η ενήλικη ζωή μου ήταν ένας διαρκής αγώνας και η τύχη μού στάθηκε δίπλα αφού είδα αρκετές από τις φιλοδοξίες μου να πραγματοποιούνται σχετικά νωρίς.Οταν πέρασε η εποχή του εγώ , η εποχή όπου για την πορεία κάποιου είναι μόνο εκείνος υπεύθυνος και έφτασε η εποχή του εμείς , η φάση στην οποία η κοινωνία αρχίζει να έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στην εξέλιξη ενός ατόμου , τότε η αφελής ορθολογιστική θεώρηση του κόσμου έδωσε τη θέση της στην οργή και την αμφισβήτηση .Είμαι πεπεισμένος οτι είμαι ο λάθος άνθρωπος στο λάθος τόπο και χρόνο.Δεν έχω τίποτε εναντίον της κοινωνίας που με περιβάλλει και ούτε διακατέχομαι από σύνδρομο καθυστερημένης εφηβείας , 20 χρόνια μετά την προβλεπόμενη περίοδο.Απλά , μού είναι τόσο βαρετά πλέον αυτά που συμβαίνουν γύρω μας που δεν έχω καν τη διάθεση να τα στηλιτεύσω.Ο πήχης των προσδοκιών και των στόχων είναι τόσο χαμηλός που είναι σίγουρο οτι δεν αξίζει καν τον κόπο κανείς να χαραμίζει ενέργεια για να ασχολείται με την κοινοτυπία .Είναι τόσο πομπώδης ο τρόπος με τον οποίο εκφράζονται αρλούμπες είτε στην πολιτική είτε στην τέχνη και τόσο έντονος ο στρουθοκαμηλισμός του νεοελληνικού μικροκόσμου που με απωθεί ακόμη και η ιδέα να ενημερώνομαι για τα τεκταινόμενα γύρω μας.
Θα κλείσω με μερικές παρατηρήσεις που πλέον τείνουν να γίνουν κοινότυπες.Αν η πατρίδα μας μοιάζει με κοτέτσι ή στάβλο, όπως είναι η εντύπωσή μου, φταίμε συλλογικά εμείς για αυτό .Δεν ξέρω όχι αν έχουμε το κουράγιο να τη νοικοκυρέψουμε αλλά αν έχουμε καν τη βούληση για κάτι τέτοιο.Στη περίπτωση που δεν το πράξουμε θα ασχολούμαστε με θλιβερές ιστορίες ρασοφόρων , με τους νυχτόβιους εθνοπατέρες και τις μπαλκονάτες συμβίες τους , με ψωνισμένους καλλιτέχνες τρίτης διαλογής , με συντηρητικούς γραφίκουλες και όλα τα υπόλοιπα μέλη του θιάσου του τσίρκου που ονομάζεται πλέον Ελλάδα.
Εξάλλου θέλω να εκφράσω την ελπίδα οτι η οικονομική κρίση - που στην χώρα μας συνοδεύεται και από μια βαθιά ηθική κρίση- θα είναι τόσο σαρωτική που θα μας αναγκάσει να ωριμάσουμε και να ενηλικιωθούμε , σκεπτόμενοι ορθολογιστικά αφενός , με γνώμονα το συλλογικό καλό και το περιβάλλον αφετέρου.Ας είναι η κρίση και η καταστροφή η αρχή μιας αναγέννησης.
Δε γνωρίζω αν θα ξαναγράψω σημείωμα.Μου έχει περάσει ήδη η ιδέα να πω ένα αντίο αφήνοντας το ιστολόγιο στο διαδικτυακό νεκροτομείο , με τα κείμενα ανέπαφα , καρπό μιας σκέψης και μιας προβλήματικής σημαντικής για μένα προσωπικά αλλά βαθιά ατελέσφορης.
Αν υπάρχει κάποιος που διαβάζει ακόμη αυτές τις γραμμές και επιθυμεί μια συζήτηση, ευχαρίστως να μου προτείνει κάποιο θέμα .
Αυτά προς το παρόν.

ΔΙΑΡΡΗΞΗ

Πριν από δύο ώρες επέστρεψα από τη δουλειά μου και διαπίστωσα οτι έχουν διαρρήξει το διαμέρισμά μου.Το σημείωμα αυτό το γράφω έχοντας γύρω μου εκατοντάδες πράγματα ριγμένα και ανακατεμένα μια και περιμένω τη Σήμανση να έρθει αύριο το πρωί και αν και ξύπνησα πριν τις 6 το πρωί για να φύγω να δουλέψω σε άλλη πόλη όλη μέρα , η κούρασή μου έχει μετατραπεί σε ένταση.
Είναι η τέταρτη φορά που μου συμβαίνει , μια στη Γαλλία πριν από 17 χρόνια , δύο στη Βουλγαρία και πρώτη φορά στην Ελλάδα.Οι τρείς πρώτες ήταν μια καθαρή κωμωδία , αφού στη Γαλλία ήμουν τόσο άφραγκος που το μόνο που βρήκαν να αφαιρέσουν ήταν ένα γουόκμαν Σόνυ της εποχής και ένα μπουφάν.Στη Βουλγαρία δεν είχαν βρεί σχεδόν τίποτα σημαντικό αλλά η διάρρηξη απέκτησε βαλκανικά χαρακτηριστικά αφού αφαίρεσαν ένα μικρό αρμονιάκι που έπαιρνε η Καίτη στα ταξίδια ή στα καμαρίνια για να παίρνει τόνο , ευτελούς ανταλλακτικής αξίας και επίσης δύο κούτες τσιγάρα από τα αφορολόγητα αλλά και ένα κομμάτι τυρί από το ψυγείο!Τη δεύτερη φορά έσπασαν την πόρτα αλλά κάτι τους πρόλαβε και δεν πήραν τίποτε-αν και δεν υπήρχε τίποτα άξιο προσοχής.
Σήμερα μου αφαίρεσαν το φορητό υπολογιστή , την ψηφιακή φωτοφραφική αλλά και βιντεοκάμερα , την κάρτα τηλεόρασης για το φορητό , μια συσκευή μίνι ντίσκ μαζί με το πυκνωτικό μικρόφωνο εγγραφής , και δύο φορητές ψηφιακές συσκευές ήχου , μια με σκληρό δίσκο 20 γίγα και μια με μνήμη φλάς.
Η αλήθεια είναι οτι τίποτε από όλα αυτά δεν με ενδιαφέρει ιδιαίτερα .Εχω καλή σχέση με την ύλη αλλά βλέπω μόνο τη χρηστική πλευρά των πραγμάτων χωρίς να δένομαι ιδιαίτερα με αυτά.Εξάλλου στο σπίτι υπάρχουν άλλοι τρεις επιτραπέζιοι υπολογιστές και τους δύο τους χρησιμοποιώ σπάνια , θεωρώντας πολύ αντιοικολογική την ταυτόχρονη χρήση τους .Οσο για τις άλλες συσκευές είναι πλέον τόσο μικρής αξίας που αντικαθίστανται εύκολα με καινούριες καλύτερης τεχνολογίας και σε σημαντικά χαμηλότερη τιμή.
Θιασώτης της φιλοσοφίας οτι ζημιά με λεφτά δεν λογίζεται καν ζημιά , δεν με ενδιαφέρει διόλου το υλικό μέρος της υπόθεσης , αν και εκτός από τις απώλειες θα αναγκαστώ να κάνω δαπάνες που σχετίζονται με την ασφάλεια του διαμερίσματος.Εντούτοις , αυτό το οποίο με ενδιαφέρει είναι οτι μέσα στο φορητό μου υπολογιστή που για τον αλήτη που τον πήρε αντιπροσωπεύει μια χούφτα ευρώ , βρίσκεται δουλειά πάνω από δύο χρόνων.Ολες μου οι σημειώσεις για τα πράγματα που με ενδιαφέρουν και αυτά που σπουδάζω (ιστορία τέχνης , οικονομικά ,ξένες γλώσσες) είναι εκεί μέσα.Ολες μου οι φωτογραφίες από τα ταξίδια και από τις προσωπικές μου στιγμές είναι εκεί μέσα.Ολες οι διευθύνσεις από ατζέντηδες , τηλέφωνα κλπ είναι εκεί μέσα.Ολες οι αναλύσεις που έχω κάνει για το ρεπερτόριο που μελετώ είναι εκεί μέσα.Συμφωνίες ολόκληρες αναλυμένες ως προς τη φραστική και την ενορχήστρωση κάναν φτερά μαζί με το φτηνιάρη που πήρε το μηχανάκι.
Οι διαρρήκτες μου στέρησαν ένα κομμάτι από το παρελθόν μου , την αποτύπωση της προσωπικής μου ευτυχίας με τη σύντροφό μου και μου κλέψαν τις ώρες του μόχθου και της πνευματικής προσπάθειας που χρειάστηκα για να μαζέψω όλη την πληροφορία.
Και αυτό είναι το άδικο όταν τα πράγματα έχουν μια αντικειμενική αξία και αποτιμώνται σε χρήμα.Για κάποιους αυτά αντιπροσωπεύουν μια μικρή μπάζα ενώ για μένα κάποιους μήνες ζωής...

Ηγεμών εκ Δυτικής Λιβύης

Αρεσε γενικώς στην Αλεξάνδρεια,

τις δέκα μέρες που διέμεινεν αυτού,

ο Αριστομένης, γιος του Μενελάου,

ηγεμών εκ Δυτικής Λιβύης.

Ως τ’όνομά του κ’η περιβολή , κοσμίως ελληνική.

Δεχόταν ευχαρίστως τες τιμές , αλλά

δεν τις επιζητούσε, ήταν μετριόφρων.

Αγόραζε βιβλία ελληνικά,

ιδίως ιστορικά και φιλοσοφικά.

Προπάντων δε άνθρωπος λιγομίλητος.

Θάταν βαθύς στις σκέψεις , διεδίδετο,

κ’οι τέτοιοι τόχουν φυσικό να μη μιλούν πολλά.

Μήτε βαθύς στις σκέψεις ήταν μήτε τίποτε.

Ενας τυχαίος , αστείος άνθρωπος.

Πήρε όνομα ελληνικό , ντύθηκε σαν τους Ελληνας,

έμαθε πάνω κάτω σαν τους Ελληνας να φέρεται.

Κι έτρεμε η ψυχή του μην τυχόν

χαλάσει την καλούτσικη εντύπωση

μιλώντας με βαρβαρισμούς δεινούς τα ελληνικά,

κ’οι Αλεξανδρινοί τον πάρουν στο ψιλό,

ως είναι το συνήθειο τους , οι απαίσιοι.

Γι’αυτό και περιορίζονταν σε λίγες λέξεις,

προσέχοντας με δέος τις κλίσεις και την προφορά

κ’έπληττεν ουκ ολίγον

έχοντας κουβέντες στοιβαγμένες μέσα του.

Τα λόγια του Αλεξανδρινού είναι εντελώς επίκαιρα.Η αλήθεια είναι οτι δεν τρέφω και ιδιαίτερη εκτίμηση για την κρίση του ελληνικού λαού αν και είμαι πάντα φανατικός δημοκράτης και με έντονη σχεδόν ιακωβινική πεποίθηση οτι οι κοινωνίες οφείλουν να προοδεύουν εξασφαλίζοντας αξιοπρεπή διαβίωση και ίσες ευκαιρίες σε κάθε μέλος τους.

Χρειάστηκαν τεσσεράμισι χρόνια για να καταλάβει άραγε ο ελληνικός λαός οτι αυτοί που τους κυβερνάνε έχουν ευτελίσει κάθε δημοκρατικό θεσμό και είναι όνειδος η λέξη Πρωθυπουργός να αναφέρεται στον Ηγεμόνα εκ Δυτικής Λιβύης που θεωρεί οτι μπορεί εσαεί να μας δουλεύει;

Αρνούμαι να προφέρω καν τα ονόματα των ανθρώπων που μας κυβερνούν και των διορισμένων από αυτούς τσοπαναραίων που διοικούν τους φορείς .Θα τους έκανα μεγάλη τιμή ενώ είναι άξιοι μόνο της περιφρόνησης και της αδιαφορίας μου.

Και αν αυτός ο αξιοθρήνητος εσμός των βλαχαδερών sans culotte έχει πέσει με τα μούτρα στην εξουσία λυμαινόμενος το υστέρημα των πολλών και σφετεριζόμενος τον πλούτο της πατρίδας μας σε συνεργασία με τους προαιώνιους ανθέλληνες ρασοφόρους , το φταίξιμο πρέπει να αποδοθεί στον ελληνικό λαό που αποδεικνύει οτι είναι βαθιά καθυστερημένος και οπισθοδρομικός παρά τους ισχυρισμούς του περί του αντιθέτου.

Γυρνάω αρκετά δεξιά και αριστερά έχοντας διαβατήριο τις γλώσσες που μιλώ και οφείλω δυστυχώς να ομολογήσω οτι ακόμη και ο Μπερλουσκόνι τον οποίο και άκουσα με ενδιαφέρον τον περασμένο μήνα που ήμουν στην Ιταλία είναι πολιτικός γίγαντας σε σύγκριση με τους δικούς μας .

Δυστυχώς γεννήθηκα στο σωστό τόπο-τον οποίο και λατρεύω- αλλά ανάμεσα σε λάθος ανθρώπους και σε λάθος εποχή.Συνεχίστε να σκέφτεστε σαν θερμοκέφαλοι που είστε και να ζείτε με ιδεοληψίες διακοσίων σχεδόν χρόνων.Εγώ θα ζω πάντα με το βλέμμα στραμμένο στο μέλλον και θα καγχάζω για τις επιλογές σας.

Η δροσιά του Σεπτέμβρη

Μέσα Σεπτέμβρη.Ολο τον Αύγουστο ήμουν στην Ιταλία , από τους πλέον αγαπημένους τόπους. Βουτιά στην Ιστορία και την Τέχνη , με τη μεσαιωνική αρχιτεκτονική , τα αριστουργήματα του Μποτιτσέλι , Τζόττο , Μικελάντζελο Μπουοναρρότα , Λεονάρντο.Αλλά και βουτιά στην ιταλική μουσική παράδοση και ερμηνευτική πρακτική του μελωδισμού και της μουσικής γραμμής.
Η Ιταλία συνοψίζει πάντοτε όλα αυτά που λατρεύω στην υπέροχη μεσογειακή γωνιά του κόσμου που ζούμε.Ωραίο κλίμα , καλό φαγητό , εξωστρέφεια και επικοινωνία(μερικές φορές σε υπερβολικό βαθμό),ιστορία ,τέχνη,στύλ και ομορφιά.Ολα δηλαδή τα στοιχεία που θα μπορούσαμε να είχαμε και εμείς στον τόπο μας αλλά κάπου τα χαλάμε.Θέλεις λίγο η επαφή με την νωθρότητα της Ανατολής , λίγο ο θρησκευτικός φονταμενταλισμός , ακόμη και η καταθλιπτική φύση του γειτονικού σλάβικου στοιχείου, στην Ελλάδα δεν έχουμε καταφέρει να είμαστε χαρούμενοι και γήινοι όπως οι Ιταλοί , που με τις φωνές και τα τραγούδια τους , τις συνεχείς γιορτές τους , καταφέρνουν να δώσουν νόημα και ρυθμό στην καθημερινότητα και να αποδώσουν το δέοντα σεβασμό στον τόπο και την παράδοσή τους.
Ολα αυτά ανήκουν πλέον στο καλοκαίρι που έχει περάσει.Επιστροφή λοιπόν στην Ελλάδα και τις πρώτες δροσιές του Σεπτέμβρη.

Αλεξ

Ξημερώματα Δευτέρας , βρίσκομαι ήδη στην Ελλάδα εδώ και λίγες ώρες ενώ τα συμπτώματα από την απότομη αλλαγή ώρας έχουν κάνει αισθητή την παρουσία τους αφού κατάφερα να κοιμηθώ μόλις τέσσερις ώρες.

Ηθελα εδώ και μέρες να γράψω αυτό το σημείωμα αλλά ανέβαλα τη σύνταξή του συνειδητά προκειμένου να πάρω μια απόσταση από κάποια πράγματα.

Η Αλεξάνδρα – Αλεξ- είναι ένα μικρόσωμο κορίτσι δεκαοκτώμισιχρονών που παίζει βιόλα στην ορχήστρα.Το δωμάτιό της είναι στον ίδιο όροφο με το δικό μου.Ξυπνώ κάθε μέρα πολύ νωρίτερα από τους υπολοίπους για να ασκηθώ.Συχνά τη βρίσκω στο καθιστικό να βλέπει τηλεόραση ή να διαβάζει.Εχει ξενυχτήσει.Πιάνουμε κουβέντα.Είναι πανέξυπνη και έχει έντονη αίσθηση του χιούμορ σε αντίθεση με τους περισσότερους συμπατριώτες της.Οι μέρες περνούν και τα πάμε όλο και καλύτερα.Εχω ακριβώς τα διπλάσια της χρόνια αλλά περνώ πολύ καλά συζητώντας μαζί της.Εκείνη είναι ένα τρομερό πειραχτήρι.Στην παρέα γρήγορα βρίσκει τρόπο να κάνει όλους να αισθανθούν άνετα.

Ενα βράδυ δε νιώθει καλά.Δε μπορεί να σηκωθεί από την πολυθρόνα και αναγκαζόμαστε να την κουβαλήσουμε στο δωμάτιό της.Πρέπει να πάρει τα χάπια της , εννιά τον αριθμό.Ναι , πάσχει από καρκίνο εδώ και ενάμισι περίπου χρόνο και έχει αρχίσει η μετάσταση σε όλα τα εσωτερικά όργανα.Τα χάπια τη βοηθούν να κάνει υποφερτούς τους πόνους.Της μένουν ελάχιστοι μήνες ζωής και το ξέρει. Η καθημερινότητά της είναι ένας αγώνας με αξιοπρέπεια απέναντι στο αναπόδραστο.Δε γυρεύει τον οίκτο κανενός , ζητά λίγη αγάπη και λίγη ευτυχία για το λίγο που απέμεινε στη σύντομη ζωή της.

Οι μέρες περνούν.Η Αλεξ , με τα γαλάζια μάτια και τα κόκκινα μαλλιά , είναι πάντα χαρούμενη και περίεργη.Μου ζητά να δει φωτογραφίες , δικές μου , της Καίτης , των φίλων μου.Της δείχνω ένα βίντεο με την Καίτη να τραγουδά.Στη Ρενέ Φλέμιγκ μοιάζει , μου λέει.Και η φωνή της είναι τόσο ωραία, θα συμπληρώσει μετά από λίγο.Τη ρωτώ για την οικογένειά της.Της λέω οτι είναι σίγουρα Ιρλανδικής καταγωγής , είναι πολύ εύκολο να το μαντέψει κανείς.Μου το επιβεβαιώνει.Είναι υιοθετημένη , δεν γνωρίζει πολλά για τους φυσικούς της γονείς.Αλλα αδέρφια δεν έχει.Ξαφνικά σταματά.Εχει παραλύσει πάλι .

Τα πόδια της δεν την ακολουθούν.Ενας αγώνας για να μπορέσει να σηκωθεί από την καρέκλα.Προσφέρομαι να τη βοηθήσω, δε θέλει.Μπροστά σε τρίτους , προσπαθεί να διατηρήσει την περηφάνια και την αξιοπρέπειά της.Θα τα καταφέρω σε λίγο, μου λέει.Πράγματι μετά από μερικά λεπτά , καταφέρει να σηκωθεί.Σε λίγη ώρα θα ξαναπάει στο δωμάτιό της.Κάθε μέρα το απόγευμα , για μερικές ώρες οι πόνοι δεν της επιτρέπουν να σηκωθεί από το κρεββάτι.Είναι σαν χαμένη, το μυαλό της προσπαθεί να ταξιδέψει για να ξεχάσει τον πόνο.Οι φίλοι της έχουμε αποφασίσει να την πάμε στο νοσοκομείο. Μαθαίνουμε από γνωστό της , πού έχει νοσηλευτεί και παίρνουμε τηλέφωνο.Ναι την ξέρουμε την περίπτωση αλλά ξέρετε υπάρχει ένα πρόβλημα.Δεν έχει πλέον ασφάλιση και δεν μπορεί να νοσηλευτεί.Μπορούμε μόνο να της δώσουμε συνταγή για να πάρει καταπραυντικά χάπια.Μα,οι γονείς της δεν πληρώνουν την –ιδιωτική-ασφάλισή της;Το πρόγραμμα έχει διακοπεί , μας απαντούν.

Αργότερα , η Αλεξ θα μας το επιβεβαιώσει.Οι γονείς της ,γνωρίζοντας οτι δεν υπάρχει σωτηρία , σταμάτησαν να πληρώνουν το πρόγραμμα ασφάλισης της κόρης τους για να εξοικονομήσουν χρήματα που τα θεώρησαν ούτως ή άλλως χαμένα.Ετσι η Αλεξ αργοπεθαίνει αβοήθητη.Εχει μια βιόλα , αξίας είκοσι χιλιάδων.Της προτείνουμε να την πουλήσει για να βρεί τα χρήματα της θεραπείας.Δεν θέλει ούτε να το ακούσει.Θέλει να πεθάνει όρθια , όχι στο νοσοκομείο.Θέλω να πεθάνω ανάμεσα στους φίλους μου , μου λέει.Προσπαθώ να κοιμάμαι όσο το δυνατόν λιγότερο για να προλάβω να ζήσω περισσότερο.Χθες το βράδυ έκανα σεξ με τον Μ.Δεν ταιριάζουμε όμως , προσθέτει.

Τις επόμενες μέρες θα πιεί , θα χορέψει , θα γελάσει.Οι μέρες περνούν , φτάνει η στιγμή του αποχωρισμού.Σε κάτι τέτοιες στιγμές ξέρω οτι δεν πρόκειται να ακούσω ή να δω σχεδόν κανένα από όσους έχω γνωρίσει.Ετσι γίνεται πάντα , απλά είμαι πολύ μεγάλος πλέον και το γνωρίζω παρά τις περί αντιθέτου διαβεβαιώσεις οτι θα κρατήσουμε επαφή και τα συμπαρομαρτούντα.Αγκαλιάζω την Αλεξ,της δίνω ένα φιλί.Είναι ήρεμη και δείχνει ευτυχισμένη.Ξέρει οτι δεν θα μας ξαναδεί ποτέ όχι επειδή έχει ξαναδεί το έργο πολλάκις όπως εγώ αλλά επειδή τελειώνει ο χρόνος της.Εκφράζει όμως μια επιθυμία.Να μαζευτούμε ξανά όλοι εμείς όταν συμβεί το μοιραίο.Σας παρακαλώ , ελάτε να με δείτε όταν θα έχω πεθάνει , μας ικετεύει.Κάτι τέτοιες στιγμές , ο κόμπος στο λαιμό είναι αβάσταχτος.

Αντίο Αλεξ , μου έμαθες πολλά...

ΝΥ , Καλοκαίρι 2008- Πρώτα συμπεράσματα (1)

Λίγη ώρα προτού κλείσω τη βαλίτσα μου για την επικείμενη επιστροφή μου στην Γηραιά Ηπειρο και έχοντας γνώση οτι κάποια συμπεράσματα από την εδώ παραμονή μου θα αργήσουν να προκύψουν , μπορώ να καταγράψω τα πρώτα συμπεράσματα από την εμπειρία μου.
Το πρώτο που μου έρχεται στο νού είναι οτι εδώ είναι όλα διαφορετικά.Η Ευρώπη και η Αμερική είναι εντελώς διαφορετικές αν και αμφότερες με σημαντική δημοκρατική και φιλελεύθερη παράδοση ως οι δύο σημαντικότερες συνιστώσες αυτού που αποκαλούμε «δυτικό πολιτισμό».Είναι πολύ δύσκολο για κάποιον που έχει ζήσει στην Ευρώπη και δεν βρίσκεται σε πολύ νεαρή ηλικία να μπορέσει να προσαρμοστεί στον αμερικανικό τρόπο ζωής.Βασισμένος στην αυτενέργεια , την ατομική πρωτοβουλία αλλά και τον αμείλικτο ανταγωνισμό και τον ατομισμό που συνεπάγεται ο προηγούμενος , ο αμερικανικός τρόπος ζωής είναι πολύ μακριά από το κράτος προνοίας , την κοινωνική αλληλεγγύη , την –εστω σχετική – εργασιακή και κοινωνική ασφάλεια με τις οποίες γαλουχείται ο μέσος Ευρωπαίος , ακόμη και σε μια χώρα όπως η πατρίδα μας η οποία δεν έχει υιοθετήσει πλήρως τα τυπικά κοινωνικά και πολιτικά χαρακτηριστικά της Ευρωπαικής Ενωσης , που είναι η κατεξοχήν έκφανση δυτικοευρωπαικής πολιτικής σκέψης και θεώρησης.
Οι διαφορές αυτές επιφέρουν τεράστιες αλλαγές και στη σύνθεση του κοινωνικού ιστού.Στην Αμερική κοινωνικός ιστός όπως τον εννοούμε στην ευρωπαική σκέψη δεν υπάρχει.Υπάρχουν συσπειρώσεις με έντονα τοπικά και τοπικιστικά χαρακτηριστικά που βρίσκονται πίσω από ο,τιδήποτε άπτεται του λεγόμενου κοινωνικού αλλά και δημόσιου τομέα.Η εκπαίδευση , η συγκοινωνία , ο πολιτισμός βρίσκονται εξ ολοκλήρου στα χέρια τοπικών φορέων και αρχόντων με το ομοσπονδιακό κράτος να παίζει το ρόλο παρατηρητή στην καλύτερη των περιπτώσεων , περιορίζοντας το ρόλο του στην εποπτεία της αγοράς και την υπεράσπιση στρατηγικών ή εθνικών συμφερόντων τόσο στο εσωτερικό της χώρας αλλά και στο εξωτερικό.
Το δεύτερο συμπέρασμα είναι οτι η Αμερική βρίσκεται σε πολύ βαθιά κρίση, η οικονομική πλευρά της οποίας είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου.Είναι μια κρίση που αφορά στο ρόλο της ως κινητήριας δύναμης της παγκόσμιας οικονομικής ανάπτυξης αλλά και μια κρίση ταυτότητας , μια κρίση αξιακή που σχετίζεται με την εξασφάλιση της ηγεμονίας σε έναν κόσμο που αλλάζει.Είναι επίσης μια βαθιά εσωτερική κρίση με τις ανισότητες να έχουν ξεπεράσει τα τελευταία χρόνια κάθε προηγούμενο και να απειλούν να διαρρήξουν τον ήδη χαλαρό κοινωνικό – καλύτερα «εθνικό» αφού οι ίδιοι αυτοπροσδιορίζονται ως έθνος (nation) – ιστό. Εχοντας πάντα ως κίνητρο να κατισχύσουν των αντιπάλων τους – πραγματικών ή κατασκευασμένων – οι Αμερικανοί δεν βρίσκουν τρόπο να συντηρήσουν το μοντέλο ανάπτυξης που τους επέτρεψε να κυριαρχήσουν παγκοσμίως , μέσα από την κούρσα των εξοπλισμών , τη χρηματοδότηση στρατιωτικών και ιατρικών ερευνών και την εύκολη εξασφάλιση κοινωνικής συναίνεσης απέναντι στην κοινή εξωτερική απειλή.Οντας απίστευτα ανταγωνιστικοί , δεν βρίσκουν τώρα το κίνητρο να προχωρήσουν γιατί τους λείπει ο αντίπαλος.Γι’αυτό το λόγο ακόμη και σήμερα εν έτει 2008 ο δημόσιος λόγος περιορίζεται σε μια μανιχαιστική θεώρηση των πραγμάτων με τους δύο προεδρικούς υποψηφίους να πλειοδοτούν σε πολιτικές καταστολής και περιφρούρησης τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό , το δε Ομπάμα να μιλά ακόμη και για αύξηση του αριθμού των Αμερικανών στρατιωτών στο εξωτερικό φυσικά με την ανάλογη οικονομική επιβάρυνση.
Η άλλη όψη του μοντέλου αναπτυξης και κοινωνικής οργάνωσης που ακολουθήθηκε είναι ο υπερκαταναλωτισμός.Η ευημερία στηρίχτηκε τόσα χρόνια στην αύξηση της κατανάλωσης μέσα από την αύξηση της ζήτησης.Για το μέσο Αμερικανό καταναλωτή που έχει μάθει να μη λογαριάζει τις συνέπειες της στάσης του – οικονομικές , κοινωνικές και πάνω από όλα οικολογικές – η περίοδος που διέρχεται τώρα η Αμερική είναι μια πρωτόγνωρη εμπειρία αφού τα νοικοκυριά αυτοπεριορίζονται και δειλά έστω αρχίζει ένα κύμα κριτικής της σπατάλης ενέργειας και πόρων που υπήρξε ο ακρογωνιαίος λίθος της οικονομικής ανάπτυξης αλλά και ο μηχανισμός που επέτρεπε στους Αμερικανούς τόσα χρόνια να ζούν σε βάρος πολλές φορές όλων των υπολοίπων.
Το τρίτο συμπέρασμα είναι οτι η Αμερική του σήμερα είναι μια χλωμή ανάμνηση της υπερδύναμης που κάποτε υπήρξε.Θυμίζει λίγο και την κατάσταση στην ελληνική πολιτική σκηνή όπου μια αδύναμη , γερασμένη κυβέρνηση χωρίς έμπνευση και κατεύθυνση επιπλέει πολιτικά ελλείψει υπολογίσιμου αντιπάλου αφού η αξιωματική αντιπολίτευση βρίσκεται είναι σε ακόμη χειρότερη παρακμή.Η έλλειψη αντιπάλου είναι αυτή που επιτρέπει στην Αμερική να επιπλέει αν και καταπώς φαίνεται οι καινούριες δυνάμεις που προέκυψαν στο παγκόσμιο γεωπολιτικό προσκήνιο αργά αλλά σταθερά ανεβαίνουν.
Σε αμερικανικά έντυπα γίνεται πολύς λόγος για την έλλειψη κοινωνικής κινητικότητας και την παγίωση των ανισοτήτων μετά την πανθομολογούμενη κατάρρευση του Αμερικανικού ονείρου.Δεν είναι λίγοι εκείνοι που βλέπουν για πρώτη φορά την πολιτική τάξη να παίρνει αποστάσεις από τα συμφέροντα του έθνους και να λειτουργεί ως μια κλειστή κάστα που πράττει με αποκλειστικό γνώμονα την εξασφάλιση των στενών συντεχνιακών συμφερόντων της. Η κριτική απέναντι στο δικομματισμό είναι πολύ σφοδρή και έρχεται από τα χείλη ανθρώπων που φαντάζουν αρκετά «βολεμένοι του συστήματος» , ενώ η λύση ενός τρίτου κόμματος φαντάζει πιο ρεαλιστική από ποτέ άλλοτε.Δε συμβαίνουν λοιπόν κάποια πράγματα μόνο στη χώρα μας όπου οι διαπρύσιοι κήρυκες της απαλλαγής από το διεφθαρμένο εγχώριο πολιτικό σύστημα είναι σεσημασμένοι και στην πραγματικότητα παζαρεύουν μερικά ψίχουλα από το τραπέζι του δικομματισμού.Εδώ όμως η κριτική ασκείται πάντα μέσα στα πλαίσια του υπάρχοντος πολιτικού συστήματος και ηγήτορες της αλλαγής είναι οι θεοποιημένοι στα μάτια του μέσου Αμερικανού καθηγητές στα μεγάλα πανεπιστήμια .
Κατά τα άλλα δε γίνεται καθόλου κουβέντα για την κατάργηση της οπλοκατοχής , την δημιουργία ενός καθολικού συστήματος κοινωνικής ασφάλισης – οι ανασφάλιστοι μπορεί και να πεθάνουν στο δρόμο αν είναι άτυχοι – τα δικαιώματα των μεταναστών , των ομοφυλοφίλων . Πολιτικά η Αμερικανική πολιτική σκηνή με όλες τις ιδιαιτερότητές της φυσικά ακόμη και στις θεωρούμενες αριστερές (liberal , δηλαδή φιλελεύθερες , ό όρος εδώ με διαφορετική σημασία) εκφάνσεις της σε μια κλίμακα Δεξιάς-Αριστεράς από 1- 10 (με 1 την Ακρα Δεξιά και 10 ας πούμε την Ακρα Αριστερά ) βρίσκεται μεταξύ 2 και 3 . Ακόμη και η κυβερνώσα στην χώρα μας παράταξη- αν και ανομοιογενής- θα έπαιρνε 2,5 για την εθνικοπατριωτική της συνιστώσα , 3 για τη λαική και 4,5 για τη φιλελεύθερη .Ο καθένας λοιπόν μπορεί να βγάλει τα συμπεράσματά του.
Θα συνεχίσω στα επόμενα με θέματα πιο προσωπικά , πιο ανθρώπινα από την παραμονή μου εδώ.

Τέλος εποχής

Βρίσκω ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα τη δημόσια συζήτηση στην αμερικανική πολιτική σκηνή εν όψει των προεδρικών εκλογών του Νοεμβρίου και τη θεωρώ εξαιρετικά χρήσιμη για να καταλάβω κάποια πράγματα περισσότερο για τα όσα συμβαίνουν γύρω μας αλλά και για την κατάσταση στον κόσμο γενικότερα.
Ο Ομπάμα λοιπόν σε δήλωση του ισχυρίστηκε οτι η οικονομική κρίση είναι πολύ βαθύτερη από όσο φαίνεται και κατά πάσα πιθανότητα θα χρειαστούν όχι λιγότερο από επτά χρόνια για να αντιμετωπιστεί πλήρως η κρίση που έχει προκληθεί εξαιτίας των τιμών των καυσίμων.Οι αναλυτές κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για το μέγεθος της κρίσης και εκλιπαρούν τους καταναλωτές να κάνουν οικονομία στα πάντα παραδεχόμενοι οτι μέχρι πρότινος η καταναλωτική συμπεριφορά των Αμερικανών πολύ απέχει της ενδεδειγμένης. Γίνεται για πρώτη φορά λόγος για σπατάλη από έναν λαό που έχει μάθει να μην υπολογίζει στα σοβαρά τις μακροχρόνιες συνέπειες της αλόγιστης κατανάλωσης.Αν η οικονομία είναι όπως πολλοί ισχυρίζονται πρωτίστως ψυχολογία , τότε τα πράγματα είναι πολύ σοβαρότερα από όσο νομίζουμε .Οι Αμερικανοί είναι σαν ζαλισμένα κοτόπουλα και δεν ξέρουν τί να πρωτοκάνουν.
Η λέξη δημόσια συγκοινωνία είναι στο Νέο Κόσμο ένα ανέκδοτο ,αφού η ύπαρξή της και μόνο επαφίεται στη βούληση κάθε Πολιτείας .Στην Πολιτεία της Νέας Υόρκης όπου κυριαρχούν τα φιλελεύθερα στοιχεία και οι Δημοκρατικοί-ας μην ξεχνούμε οτι η Ανατολική Ακτή έχει άλλο μορφωτικό και οικονομικό επίπεδο από την υπόλοιπη χώρα - υπάρχει δημόσια συγκοινωνία , μόνο που είναι με βάση τα ευρωπαικά δεδομένα πλήρως αναξιόπιστη και πολύ ακριβή. Παρόλα αυτά η τωρινή ρεπουμπλικανική κυβέρνηση όπως μου λέν συνομιλητές μου , "λύσσαξε " για να αναγκάσει την ημικρατική εταιρεία τραίνων της Πολιτείας να κλείσει , αλλά δεν τα κατάφερε.Σε άλλες πολιτείες η λέξη δημόσια συγκοινωνία είναι απλά άγνωστη.Ετσι λοιπόν οικοδομήθηκε ένα έθνος βασισμένο στην ελευθερία μετακίνησης αλλά και δεσμευμένο από τις επιλογές του.Όποιος δε διαθέτει αυτοκίνητο εδώ πολύ απλά είναι καταδικασμένος σχεδόν να φυτοζωεί.Τα πάντα είναι φτιαγμένα κατά τρόπο που χρειάζεται πάντα αυτοκίνητο για όλες τις δουλειές.
Εύλογα λοιπόν οι Αμερικανοί που πληρώνουν μόνο 4 δολάρια το γαλλόνι , δηλαδή 2,5 ευρώ τα 3,8 λίτρα ήτοι περίπου 68 λεπτά το λίτρο-τιμή εξευτελιστική για τα δικά μας δεδομένα-έχουν τρομάξει από την άνοδο της τιμής του πετρελαίου , γιατί τα αυτοκίνητά τους είναι όπως και οι ίδιοι,μεγάλα για μεγάλους ανθρώπους που αγαπούν την υπερβολή και την καλοπέραση, και καταναλώνουν υπέρογκες ποσότητες βενζίνης.
Οι συνήθειές τους αλλάζουν τάχιστα εξαιτίας της τιμής της βενζίνης , αποφεύγουν να μετακινούνται όπως παλαιότερα ενώ αρχίζουν και σκέφτονται σοβαρά να κάνουν οικονομία και στο ένα δολάριο.Τα χρόνια των συντηρητικών κυβερνήσεων τσάκισαν τη μεσαία τάξη , η οποία πλέον συνωστίζεται πίσω από εκπτωτικά κουπόνια και διευκολύνσεις που κάποτε απευθύνονταν παραδοσιακά στα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα.
Ας λάβει κανείς υπόψη του ότι γίνεται χαμός με τις σχεδόν υπό πτώχευση ημικρατικές τράπεζες μια και το κράτος εγγυάται τις καταθέσεις μέχρι 100 χιλ .δολάρια( περίπου 62 000 ευρώ) ,ποσό μικρότερο από το ετήσιο μέσο εισόδημα μιας μεσοαστικής οικογένειας με απόφοιτους Πανεπιστημίου και τους δύο εργαζόμενους γονείς.Είναι σοκαριστικό να βλέπεις ουρές πανικόβλητων καταθετών να προσπαθούν να σώσουν τις οικονομίες τους.
Και ενώ μέχρι πριν από λίγες μέρες η προεκλογική αντιπαράθεση εστιάστηκε για μια ακόμη φορά στο χιλιοπαιγμένο και κακόγουστο έργο της τρομοκρατίας , με το Μακ Κέιν να δηλώνει ότι "εγώ μπορώ να κερδίζω πολέμους"(??!!) και τις προσπάθειες να εκβιαστεί μια αρνητική εξέλιξη σχετική με το Ιραν που θα ευνοούσε σοβαρά το Ρεπουμπλικανό υποψήφιο , συσπειρώνοντας τεχνητά το έθνος απέναντι στους συνηθισμένους κατασκευασμένους εχθρούς , τις τελευταίες ημέρες πληθαίνουν οι φωνές εκείνων που ισχυρίζονται οτι η οικονομία και όχι η τρομοκρατία είναι το σημαντικότερο πρόβλημα.
Πράγματι όσο περισσότερο παίζεται το σενάριο της τρομοκρατίας , τόσο πιο πολλές αφορμές δίνονται στους κερδοσκόπους να ασκήσουν ανατιμητικές πιέσεις στις τιμές των καυσίμων αλλά και των βασικών αγαθών γενικότερα , επικαλούμενοι τη διαφαινόμενη έλλειψη προσφοράς των εν λόγω αγαθών.Ετσι η μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου πιάστηκε στα δόκανα της κερδοσκοπίας , και πληρώνει πολύ ακριβά το τίμημα των επιλογών της , αφού είναι δέσμια της τρομολαγνείας που πυροδοτεί τις τιμές της ενέργειας παγκοσμίως με ιδιαίτερα βαριές συνέπειες για την ίδια.
Δεν είναι επίσης τυχαίο οτι από τα χείλη του Ομπάμα ακούστηκε έστω και δειλά ότι θα προσπαθήσει να εξασφαλίσει στις ΗΠΑ την "παγκόσμια ηγεμονία" , διατύπωση που αντικατοπτρίζει τον έντονο προβληματισμό και τη συνειδητοποίηση από τους πλέον ευαίσθητους παρατηρητές οτι το Αμερικανικό ιμπέριουμ βρίσκεται κοντά στο τέλος του , αν δεν έχει ήδη παρέλθει .Το σίγουρο είναι οτι ο τρόπος ανάπτυξης που ακολουθήθηκε μεταπολεμικά και δημιούργησε την υπερδύναμη δεν μπορεί να συνεχιστεί .Οι ίδιοι το γνωρίζουν και η επίγνωση αυτή τους τρομάζει.
Αυτά θα μπορούσαν να είναι χρήσιμα διδάγματα για τους δικούς μας κυβερνώντες , οι οποίοι πολύ καθυστερημένα υπερασπίζονται με δογματικό τρόπο ιδεολογήματα και πρακτικές που έχουν φέρει τη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου σε αδιέξοδο.Οι σπόροι της εποχής του Ρηγκαν και της Θάτσερ αποδίδουν τους δηλητηριασμένους καρπούς τους.
Από την άλλη και οι εγχώριοι δήθεν προοδευτικοί που μιλάν για " συστήματα" και για την "παρέμβαση του αμερικανικού παράγοντα" ή άλλα γραφικά που εμπίπτουν στη σφαίρα της μεταφυσικής συνομωσιολογίας ή αρλουμποκαταδίκης του επάρατου καπιταλισμού , ας δουν καλά οτι το πρώτο θύμα της παγκοσμιοποίησης φαίνεται να είναι η χώρα που κατηγορείται ότι βρίσκεται πίσω από αυτή...

Πρότυπα ζωής

Θα ήθελα πολύ να μην πιστέψω όλα αυτά που διαβάζω στις εφημερίδες καθημερινά για τον τόπο μας. Εδώ και χρόνια έχει αρχίσει η παρακμή αλλά η κατάσταση βαίνει γοργώς επιδεινούμενη τον τελευταίο καιρό και ίσως η ευθύνη για αυτό να έχει ονοματεπώνυμο.
Παρόλα αυτά η απόδοση των ευθυνών μάλλον σταμάτησε να έχει σημασία , για μένα προσωπικά δε είναι απολύτως αδιάφορη.Σημασία έχει να βγούμε από την στενωπό , κάτι που δυστυχώς δε φαντάζει ως εφικτή προοπτική με τα σημερινά δεδομένα.
Σε αυτές τις συνθήκες η κοινή γνώμη μοιάζει απολύτως αποπροσανατολισμένη.Χωρίς πληροφόρηση ,χωρίς σκέψη απαντά σε όλες τις ερωτήσεις και τις δημοσκοπήσεις με έναν τρόπο ανώριμο που παραπέμπει σε τρικυμισμένη εφηβεία και είναι σίγουρο ότι ακόμη και αν υπήρχαν λύσεις βιώσιμες και εφικτές μπροστά της θα ήταν η τελευταία που θα μπορούσε να τις δει.
Ετσι λοιπόν η κατάσταση αρχίζει και μου θυμίζει τη Βουλγαρία όπου οι άνθρωποι εγκατέλειπαν όπως-όπως τη χώρα προς αναζήτηση καλύτερης τύχης με αποτέλεσμα ο πληθυσμός της να μειωθεί δραματικά κατά 2,5 εκατ.Οι Βούλγαροι όμως εργάστηκαν σκληρά(μέχρι και εδώ στην ΝΥ συνάντησα Βούλγαρους εμιγκρέδες) και δεν είναι πλέον λίγοι αυτοί που παίρνουν το δρόμο της επιστροφής έχοντας φυσικά συνεισφέρει τόσα χρόνια τα μάλα στην αναιμική εθνική τους οικονομία μέσω των επιταγών που έστελναν στις οικογένειές τους,ενώ θα εξακολουθήσουν να συνεισφέρουν τονώνοντας την οικονομική δραστηριότητα επενδύοντας το περίσσευμα που με κόπο απέκτησαν στη Δύση.
Απ'ότι φαίνεται παρόμοια είναι η ενδεδειγμένη στρατηγική για τη σημερινή γενιά της χώρας μας.Και παρά τις αντιξοότητες που η παγκόσμια οικονομική κρίση και ο εξ'Ανατολών αιματηρός ανταγωνισμός στην αγορά εργασίας δημιουργούν , το παράδειγμα των βορείων γειτόνων μας τους οποίους πολλάκις έχω θαυμάσει για το θάρρος , την υπομονή , το πείσμα αλλά και την αισιοδοξία τους, θα μπορούσε να φανεί πολλαπλώς χρήσιμο.
Εκτός από το δρόμο της μετανάστευσης υπάρχει και άλλο πρότυπο.Ολοι αυτοί οι τρελαμένοι εναλλακτικοί Ιρλανδοί , Αγγλοι , Γερμανοί και γενικότερα Βορειο-Ευρωπαίοι οι οποίοι έχουν κατακλύσει τα νησιά μας ως μόνιμοι κάτοικοι που δημιουργούν μικρές επιχειρήσεις χειροτεχνίας ή αγροτουρισμού ή βιολογικών προιόντων έχουν αποδείξει οτι μια άλλη ποιότητα ζωής είναι εφικτή.Μεγαλωμένοι σε μια κουλτούρα η οποία ευνοεί την απεξάρτηση και τον απογαλακτισμό από το στενό οικογενειακό περιβάλλον σε αρκετά τρυφερή ηλικία , οι άνθρωποι αυτοί κατέληξαν σε κρίσιμες επιλογές ζωής υπακούοντας στα εσωτερικά τους προστάγματα και μόνον.Μακριά από πρέπει , μπορεί , ίσως καλύτερα όχι πήραν ρίσκα και αποφάσεις για τα οποία μόνο θαυμασμό πρέπει να τρέφουν οι εγχώριοι.
Σε τελική ανάλυση το πρόβλημα της ελληνικής κοινωνίας δεν είναι πολιτικό ούτε ζήτημα αντιπροσώπευσης.Είναι καθαρά πολιτισμικό.Με υπερπροστατευτικούς σχεδόν τυραννικούς γονείς , τα παιδιά να μένουν στο σπίτι μέχρι προχωρημένη ηλικία ή να χρηματοδοτούνται από τον πατρικό οικογενειακό προυπολογισμό μέχρι το μέσο σχεδόν της ζωής τους , με αντιλήψεις που προκρίνουν την γενικευμένη ισότητα αντί της επιδίωξης διάκρισης , η κοινωνία μας είναι δειλή και αποτελείται από δειλούς (το θρασείς είναι συχνά συμπληρωματικό χαρακτηριστικό).
Ετσι λοιπόν πρέπει να ξανασκεφτούμε το μια ζωή την έχουμε και ακριβώς για αυτό να δράσουμε αναλόγως .Για την επόμενη ζωή δεν έχουμε ακριβείς πληροφορίες , μια και κανείς δεν επέστρεψε ποτέ για να μας ενημερώσει αναλόγως...

NY ,βράδυ 8ης Ιουλίου

Η σημερινή μέρα ήταν πιο κουραστική από τις άλλες μια και στο πρόγραμμα προστέθηκε και μια διάλεξη με θέματα που αφορούν στον επαγγελματικό προσανατολισμό κυρίως αλλά και στην οργάνωση των προβών και τη συμπεριφορά απέναντι στην ορχήστρα.

Η πρακτική αντιμετώπιση των προβλημάτων είναι κάτι που πάντα θαύμαζα και οι Αμερικανοί είναι πολύ καλοί σε αυτό.Χωρίς ακαδημαισμούς και ανώφελες ωραιοποιήσεις ή δραματοποιήσεις περιγράφουν και αναλύουν την κατάσταση ,όπου ένας διευθυντής ορχήστρας σήμερα είναι μεταξύ άλλων και «ένας ζητιάνος , που όμως φορά γραβάτα και ζητά περισσότερα από τους κοινούς επαίτες» και απευθύνεται σε ανθρώπους για τους οποίους «ένα τσεκ 50 χιλ δολαρίων δεν σημαίνει απολύτως τίποτα ,ενώ αρκεί για μια ορχήστρα σε μια κοινότητα που κάνει έξι συναυλίες το χρόνο».

Τα θέματα ήταν πολλά και εξαιρετικά ενδιαφέροντα .Μεταξύ άλλων και οι σχέσεις της αμερικανικής αγοράς με την ευρωπαική αλλά και ο τρόπος που αντιμετωπίζουν στη δουλειά οι μεν τους δε.Είναι σίγουρο οτι οι Αμερικανοί παρά την τρομερή τους εργατικότητα , την άψογη τεχνικά κατάρτιση και τη συνεχή έρευνα του αντικειμένου , έχουν πολύ δρόμο να διανύσουν αφού δε διστάζουν να παραδεχθούν οτι «ένας μουσικός μεγαλωμένος στη Βιέννη έχει εκ γενετής ακόμη και σήμερα περισσότερα δικαιώματα στην αγορά ».

Αυτή η τεράστια χώρα με τις θηριώδεις κατασκευές , τις εντυπωσιακές γέφυρες του ποταμού Χάτσον , τα παντοπωλεία που θυμίζουν τα δικά μας πολυκαταστήματα , τα ενεργοβόρα αυτοκίνητα ,την ανύπαρκτη δημόσια συγκοινωνία (και όταν υπάρχει είναι απλά φριχτή) , τις τεράστιες αντιθέσεις, είναι τόσο διαφορετική από οτιδήποτε έχω δει ως τώρα.Είναι όμορφη , είναι ελεύθερη , είναι ανοιχτή σε όλες τις επιρροές αλλά ταυτόχρονα υπάρχουν τόσο πολλά στεγανά και τόσα πολλά στερεότυπα.Σε κάθε μέρος βλέπεις και πέντε εκκλησίες , καθεμία διαφορετικού δόγματος ή ομολογίας , οι νέοι άνθρωποι μιλάν συνέχεια για τις οικογένειές τους ,όλοι σε χαιρετούν στο δρόμο ή σου πιάνουν και κουβέντα.Είναι πράγματι πολύ καλοί και ευγενικοί αλλά ταυτόχρονα και ακατέργαστοι ,ίσως και λίγο αργόστροφοι.

Η μέρα μου ξεκινά στις 5 το πρωί.Αφού ασκηθώ δύο ώρες περίπου διαβάζω καμιά ωρίτσα ακόμη και συμπληρώνω ένα 45λεπτο στο γυμναστήριο.Εκεί έχω ευκαιρία να δω τηλεόραση όπου όλα είναι υπερτιτλισμένα (όλα τα κανάλια έχουν υπερτίτλους σχεδον σε πραγματικό χρόνο για αυτούς που έχουν προβλήματα ακοής).Είναι πολύ διασκεδαστικό να βλέπεις τί τους απασχολεί και τί προβάλλουν.Μεταξύ άλλων αναφέρονται σε εταιρίες που ειδικεύονται στην επείγουσα μεταφορά ασθενών από και προς νοσοκομεία και γιατρούς.Στην Αμερική περίπου 18 εκατ.παιδιά δεν έχουν πρόσβαση ούτε σε στοιχειώδη υγειονομική περίθαλψη!Οι μισές διαφημίσεις είναι για σκευάσματα κατά της γήρανσης ή για συμπληρώματα διατροφής , καλλυντικά , αποσμητικά κλπ.Και επειδή είναι υποχρεωμένοι από το νόμο να κάνουν σαφή αναφορά στις παρενέργειες όλων των ουσιών από τις οθόνες παρελαύνουν οι πιο τρελές παραινέσεις για διακοπή λήψης των σκευασμάτων σε περίπτωση εμφάνισης και των πιο απίθανων συμπτωμάτων.

Ενα άλλο που άκουσα σε μια συζήτηση είναι η λεγόμενη viral information που θα μπορούσε να αποδοθεί ως «πληροφορία μεταδιδόμενη ως ιος».Εξαιτίας των νέων μορφών πληροφόρησης ,πχ.το Διαδίκτυο είναι πολύ εύκολη η διασπορά και εξάπλωση ειδήσεων πολλές φορές κακόβουλων ή ψευδών.Μεγάλη είναι η συζήτηση γύρω από αυτό το θέμα και πόσο δύσκολο μπορεί να γίνει η ανασκευή ψευδών φημών.Και από οτι φαίνεται στη μονομαχία Ομπάμα- Μακ Κέιν τα περισσότερα χτυπήματα είναι κάτω από τη ζώνη και οι ειδήσεις μεταδίδονται κάνοντας χρήση των πιο σύγχρονων τεχνικών παραπλάνησης.

Παρόλο που έχω κάπως συνηθίσει το φαγητό (μαγειρεύω όταν έχω λίγο χρόνο παραπάνω) και δεν παραπονιέμαι για αυτό συνεχώς όπως την προηγούμενη φορά, εντούτοις εξακολουθεί για τα δεδομένα ενός μεσογειακού να υπολείπεται πολύ των μέσων απαιτήσεων.

Ο χρόνος μου εδώ είναι πολύ δημιουργικός .Βλέπω και καταλαβαίνω πάρα πολλά καινούρια πράγματα.Επίσης βρίσκομαι διαρκώς αντιμέτωπος με τα δικά μου προβλήματα , τις ελλείψεις και τις αδυναμίες μου.Και αυτά πρέπει να τα λύσω πριν να προχωρήσω.Η κατάσταση εδώ λειτουργεί βασανιστικά αλλά και λυτρωτικά συνάμα.Είναι σαν να κάνω κάποιου είδους μουσική «ψυχανάλυση» προσπαθώντας να δω τί φταίει.Ηδη είμαι σε καλό δρόμο γιατί άρχισα να αποδομώ τα πάντα.Οχι άλλες βεβαιότητες , όχι αρνήσεις , όχι εθελοτυφλία .Είμαι ο τελευταίος στην πόλη αν και ήμουν ο πρώτος στο χωριό και αυτό μ’αρέσει πολύ.

Τέλος κατάλαβα ένα πράγμα καλά.Μου αρέσει πολύ στην Αμερική αλλά δε θα μπορούσα να ζήσω εδώ .Είναι πολύ διαφορετικό να περπατάς σε δρόμους που μυρίζουν Ιστορία και Πολιτισμό , όπως είναι η Μεσόγειος που εξακολουθεί να είναι για μένα το κέντρο του κόσμου και διαφορετικό να ζεις δίπλα σε ανθρώπους που γιορτάσαν πριν από λίγες ημέρες τα 232 χρόνια της ύπαρξής τους ως έθνος...

Nεα Υορκη - Ιούλιος

Είναι βράδυ Παρασκευής .Βρίσκομαι στη Νέα Υόρκη εδώ και πέντε ημέρες και πρίν από λίγο τελείωσε η πρώτη εργάσιμη εβδομάδα στο «Ινστιτούτο Διευθυντών Ορχήστρας» (Conductors Institute) όπου παίρνω μέρος.Είναι μια πολύ καλή ευκαιρία να δουλέψω τεχνικά , παίρνοντας απόσταση από την καθημερινότητα του επαγγέλματος και εστιάζοντας σε συγκεκριμένα τεχνικά και πρακτικά ζητήματα .

Οι συμμετέχοντες στην πλειοψηφία τους Αμερικανοί ή σπουδασμένοι στην Αμερική, ανάμεσά τους και απόφοιτοι του Χάρβαρντ και του Τζούλιαρντ.Οι Ευρωπαίοι είμαστε ελάχιστοι αλλά δίνουμε ένα διαφορετικό χρώμα και φέρουμε αυτή τη διαφορετική κουλτούρα που είναι τόσο μα τόσο εξωτική σε αυτόν τον άλλο πλανήτη που λέγεται Αμερική.

Αφθονη είναι η πληροφορία που παίρνει κανείς κάθε ημέρα.Πέρα από την καθαρά πρακτική δουλειά που αφορά στη μελέτη καθώς και την πρακτική της διεύθυνσης είναι πάντα ενδιαφέρουσα και η διαφορετική προσέγγιση που έχουν οι Αμερικανοί σε ζητήματα οργανωτικά και οικονομικά.Συνηθισμένοι στην έλλειψη κρατικής επιχορήγησης και κάθε είδους δημόσιας υποστήριξης , είναι εντελώς εξοικοιωμένοι με την ιδέα της προσωπικής αναζήτησης χρηματοδοτών , της δημιουργίας καινούριων καλλιτεχνικών σχημάτων και της προώθησης αυτών.Από πολύ νεαρή ηλικία είναι μαθημένοι να επιχειρούν ακόμη και στον τόσο δύσκολο χώρο της μουσικής.Ετσι οι περισσότεροι είναι καλλιτεχνικοί διευθυντές φεστιβάλ , χορωδιών και άλλων μουσικών σχημάτων και παρουσιάζουν πολλές φορές τα έργα τους ή έργα άλλων Αμερικανών συνθετών , πρακτική η οποία έχει σχεδόν εκλείψει στη Γηραιά Ηπειρο εκτός από κάποιες παραγγελίες έργων που παίρνουν κάποιοι καθιερωμένοι συνθέτες από κρατικούς πολιτιστικούς οργανισμούς.

Τα γράφω αυτά γιατί με ιδιαίτερη χαρά διάβασα στο σημερινό «Βήμα» οτι τη Δευτέρα 7 Ιουλίου ξεκινά στη Σπάρτη το πρώτο Φεστιβάλ Κλασσικής Μουσικής υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση του Χάρη Δημαρά.Ο Χάρης ζει στη ΝΥ , τον γνώρισα την προηγούμενη φορά που βρέθηκα εδώ και κάναμε πολύ καλή παρέα.Μεταξύ των εκδηλώσεων θα παρουσιαστούν και έργα του Γιώργου Τσοντάκη , πολλάκις βραβευμένου Ελληνοαμερικανού τον οποίο γνώρισα επίσης εδώ .Είναι πολύ ελπιδοφόρο το γεγονός οτι ο Χάρης σκέφτηκε να προσφέρει κάτι στην ιδιαίτερη πατρίδα του τη Σπάρτη και δε δίστασε για αυτό , έδρασε –ευτυχώς-ως Αμερικανός.Εύχομαι ό,τι καλύτερο για τη συνέχεια και μακροημέρευση του Φεστιβάλ.

Το σίγουρο είναι οτι οι Αμερικανοί ξέρουν πολύ καλά τη δουλειά τους.Οι ίδιοι διατείνονται οτι υπεύθυνοι για τα βήματα που έχουν κάνει είναι οι μετανάστες της Κεντρικής Ευρώπης που διωγμένοι από τους Ναζί ήρθαν στην Αμερική και μεταλαμπάδευσαν τη γνώση και την κουλτούρα τους εδώ.Μάλιστα οι Αμερικανοί παραδέχονται οτι μόλις πριν από τριάντα χρόνια έκαναν την παρουσία τους Αμερικανοί μαέστροι στις ορχήστρες τους , καθώς εως τότε ήταν αδύνατο να βρεί κανείς δουλειά σε ορχήστρα αν δεν ήταν Ευρωπαίος.

Οπως και να έχει το πράγμα τα καταφέρνουν πολύ καλά αν και είναι πάντα εμφανής η απουσία πραγματικού ταλέντου , το οποίο εν μέρει αναπληρώνεται από την πολλή δουλειά.Το ευρωπαικό τμήμα αποτελείται από μερικούς μεσογειακούς , με εξαιρετικές δυνατότητες αλλά θύματα της ανοργανωσιάς και της έλλειψης εισερχόμενης πληροφορίας που χαρακτηρίζει τους πανάρχαιους λαούς μας , ενώ ένας Αγγλος αποτελεί πράγματι επιτομή της κομψότητας και του στυλ διεύθυνσης που έχω δει και άλλες φορές και με ξενίζει ευχάριστα ακόμη και σήμερα.

Εχω άλλες τρεις εβδομάδες μπροστά μου και ήδη άρχισε να λειτουργεί μέσα μου όλη αυτή η αμφισβήτηση και η διάθεση επανεξέτασης και ουσιαστικού επανελέγχου όλων όσων θεωρώ δεδομένα.Ίσως αυτή να είναι και η γοητεία της δουλειάς μας , η συνεχής αναζήτηση , η συνεχής προσπάθεια αυτοβελτίωσης , μια διαρκής μαθητεία.Ξέρω οτι έχει αρχίσει ένα ταξίδι με άγνωστο προορισμό και άγνωστη διάρκεια .Είναι ένα ταξίδι αυτογνωσίας , μια δοκιμασία του νευρικού συστήματος και των ψυχικών αντοχών μου αλλά και μια προσπάθεια να γίνω πιο προσαρμοστικός και πιο αποτελεσματικός σε συνθήκες πίεσης .Το σίγουρο είναι οτι αρχίζω να το απολαμβάνω .Αν και δεν μπορώ να ξέρω τίποτε περισσότερο για αυτό , είμαι πλέον σίγουρος οτι θα φτάσω μέχρι το τέλος .Δεν μπορώ πλέον να κάνω πίσω...

ΥΣ Ο καιρός είναι απλά υπέροχος ,17-24 βαθμούς μέσα στον Ιούλιο!

Αισιοδοξία

Κι όμως η ζωή έχει πάντα ενδιαφέρον και ανατροπές.Από τον Οκτώβριο 2007 (κάτω) στον Ιούνιο του 2008 (δίπλα). Και από δω και στο εξής μια καινούρια ζωή , με φρέσκες , υγιείς αλλά ασυμβίβαστες σκέψεις και θετική ενέργεια.Οχι άλλη γκρίνια , φτιάξτε τη ζωή σας και έτσι θα φτιάξει και η χώρα.

Ευτυχώς ηττηθήκαμε

Αφορμή για το σημερινό σημείωμα είναι η εν πολλοίς αναμενόμενη ήττα της Εθνικής ομάδας ποδοσφαίρου.Εχω στο παρελθόν αναφερθεί στην Εθνική ομάδα με όχι ιδιαίτερα κολακευτικό τρόπο.Αν το ξανακάνω τώρα,είναι γιατί το γεγονός βοηθά να αντληθούν χρήσιμα συμπεράσματα.

Σε οτι αφορά στο γεγονός καθεαυτό , χάρηκα που ηττήθηκε η ομάδα και κέρδισε το ποδόσφαιρο και το θέαμα.Εχω συνδέσει το ποδόσφαιρο με πολλές έννοιες όπως νιάτα,δύναμη,θέληση ,στρατηγική, συγκίνηση,συναδέλφωση, Ευρώπη των πατρίδων αλλά και θέαμα , ανταγωνισμός , παιχνίδι , τύχη.Με άλλα λόγια το ποδόσφαιρο είναι ένα παιχνίδι όπου οι προπονητές σχεδιάζουν , οι παίκτες μάχονται , χιλιάδες φίλαθλοι στο γήπεδο παρακολουθούν και χαίρονται το θέαμα και εκατομμύρια άλλοι μέσα από τις οθόνες τους χαίρονται ή λυπούνται και όταν τελειώνει το παιχνίδι όλοι είναι πάλι φίλοι.

Χαρά και θέαμα λοιπόν και όχι νεύρα εξαιτίας της έλλειψης θεάματος και οίκτος για τους δυστυχείς φιλάθλους μέσα στο γήπεδο που το παιχνίδι της Εθνικής ομάδας προκάλεσε.Ως θέαμα ήταν μάλλον οδυνηρό να βλέπεις τρείς παίκτες κάτω από τη γραμμή του κέντρου να εναλλάσσουν μπαλιές για ένα δίλεπτο στα πλαίσια ενός καταστροφικού τακτικισμού.Αλλά και τα σχόλια των παρουσιαστών όπως και η κάλυψη από τον τύπο και τα μέσα τόσο πριν όσο και μετά τον αγώνα προκαλούν τον οίκτο αφού δείχνουν οτι όλοι είναι εκτός επαφής με την πραγματικότητα.

Τώρα μπορεί κανείς να κάνει μια αποτίμηση των όσων έγιναν τα περασμένα χρόνια μετά τη νίκη του 2004.Το τυχαίο –όχι και τόσο πιστεύω-γεγονός της κατάκτησης του Ευρωπαικού δεν ακολουθήθηκε από μια σοβαρή επένδυση στον αθλητισμό και ανύψωση του επιπέδου του επαγγελματικού ποδοσφαίρου αλλά και των ομαδικών αθλημάτων γενικότερα.Επιπλέον όλες οι ευρωπαικές ομάδες μάθαν καλά το μάθημά τους πώς να αντιμετωπίζουν δηλαδή έναν καταστροφικό αντίπαλο που στόχο έχει όχι την επικράτησή του αλλά την μη επικράτησή του άλλου.Ετσι η εθνική ομάδα είναι ένας παροπλισμένος ,γραφικός πλέον αντίπαλος για τις υπόλοιπες ομάδες από τον οποίο γρήγορα όπως φαίνεται θα απαλλαγούν.

Τι έγινε λοιπόν το 2004;Πως αυτή η ομάδα κέρδισε και γιατί;

Οταν έγινε εκείνο το Πανευρωπαικό καμμία νομίζω ομάδα δεν μπορούσε να φανταστεί οτι θα υπήρχε αντίπαλος που θα έκανε σήμα του την ισοπέδωση του παιχνιδιού και θα είχε και το θράσος να πλασάρει το κατενάτσιο σαν ευφυή και στοχευμένη τακτική.Ολες οι ομάδες και οι παίκτες ακριβώς επειδή διαπνέονται από επαγγελματισμό και σοβαρότητα θεώρησαν οτι σκοπός τους ήταν να κάνουν ό,τι καλύτερο περνά από το χέρι τους μέσα στο γήπεδο και να παλέψουν σκληρά.Είναι μέσα στην άγραφη δεοντολογία του αθλητή η αφοσίωση στην προσπάθεια και την επίτευξη ενός καλύτερου θεάματος.Και αυτό εν πολλοίς είναι ένα από τα διδάγματα του ελληνορωμαικού πολιτισμού , της ραχοκοκκαλιάς του Δυτικού κόσμου.Δυνατότερα, ψηλότερα, γρηγορότερα.Ετσι λοιπόν βρεθήκαν όλοι απροετοίμαστοι μπροστά σε μια ομάδα που αμφισβήτησε την ουσία και το πνεύμα του παιχνιδιού , κάνοντας το Μακιαβέλι εμπνευστή μιας συνειδητά ανέμπνευστης εμφάνισης.Και ακριβώς αυτό το στοιχείο του αιφνιδιασμού ήταν καθοριστικό (μαζί με αρκετή τύχη) για την τροπή που πήραν τα πράγματα.

Εχει γραφτεί κατά καιρούς οτι ο Γερμανός εμφύσησε το οργανωτικό πνεύμα των Τευτόνων στο εθνικό συγκρότημα.Αυτό νομίζω είναι μια εντελώς λανθασμένη διατύπωση.Ο Γερμανός κατάλαβε γρήγορα τί μπορούσαν να κάνουν οι Ελληνες πολύ καλά .Να πριονίζουν την καρέκλα του διπλανού τους .Και έτσι αφού δεν έχουν τα προσόντα να γίνουν πρωταθλητές και ούτε τα κότσια να το πολεμήσουν, κάνουν πολύ καλά ό,τι και η αλεπού για όσα δεν φτάνει.Απαξιώνουν τα επιτεύγματα όσων δεν μπορούν ούτε με το μικρό δαχτυλάκι τους να συγκριθούν.Από εκεί πηγάζει και η ομφαλοσκόπηση , οι θεωρίες συνομωσίας λες και δεν είχε κανείς άλλη δουλειά να κάνει στη ζωή του από το να ασχολείται με τους Ελληνες.

Πριν από δέκα χρόνια έκανα ένα ρεσιτάλ συνοδεύοντας την Καίτη στο τραγούδι στην ιδιαίτερη πατρίδα μου .Ηταν η μοναδική φορά που δραστηριοποιήθηκα εκεί επαγγελματικά μετά από τη φυγή μου (κοντεύουν ήδη 19 χρόνια).Δεν έχω αυταπάτες , δεν περίμενα οτι θα γεμίσει η αίθουσα .Απλά πίστευα οτι κάποιοι θα έρχονταν.Είχα μια πολύ καλή φίλη με την οποία έκανα παρέα τα τελευταία χρόνια στο σχολείο.Ηταν μεγαλύτερη και συμμαθήτρια μου στο πιάνο.Μάλιστα ήταν το πρώτο δίπλωμα της δασκάλας μου και εγώ το δεύτερο.Πίστευα οτι μετά από τόσον καιρό θα χαιρόταν να έρθει να με δει.Γελάστηκα.Μετά από λίγες μέρες μέσω κοινών γνωστών έμαθα οτι η παλιά μου φίλη είπε οτι δε θα ερχόταν ποτέ να ακούσει άλλον πιανίστα.Η στάση της με πλήγωσε γιατί ήμουν μάλλον σε τρυφερή ηλικία αλλά συνάμα με προβλημάτισε.Και ήδη έχω καταλάβει πολλά.

Η εθνική στρατηγική σχετίζεται με τη θεωρία της ελάσσονος προσπάθειας.Και επειδή στον πραγματικό κόσμο «δε ρισκάρεις , δεν κερδίζεις» όπως σοφότατα λέει αμερικανικό ρητό , οι Έλληνες συνήθως δεν κερδίζουν .Τότε καταφύγιο σε αυτήν την περίπτωση είναι η απαξίωση του άλλου και η καταστροφή των δημιουργικών προσπαθειών του.Κάποιες φορές ελάχιστες η στρατηγική αυτή μπορεί να πετύχει.Σε περίπτωση δε που αποτύχει , η καταφυγή συνίσταται στον στρουθοκαμηλισμό.Δε βλέπω κάποιον , δεν τον ακούω , κάνω σαν να μην υπάρχει επειδή πιστεύω οτι με αυτόν τον τρόπο θα εξαφανιστεί στ’αλήθεια και δεν θα υπάρξει.

Ευτυχώς ο πραγματικός κόσμος είναι δυνατός και προχωρά μπροστά χωρίς να πλήττεται στα σοβαρά από τις προσπάθειες κάποιων βλαχαδερών να σταματήσουν την εξέλιξη.Και όταν δε μπορούμε να καταφύγουμε στον στρουθοκαμηλισμό μας γιατί δεν μας παίρνει , τότε ερχόμαστε σε επαφή με τον πραγματικό κόσμο που σχετίζεται με το μόχθο , την προσπάθεια , τους στόχους , την επιμονή , το κουράγιο , την επιβράβευση , το θάρρος.Και αυτή η επαφή καταλήγει πάντοτε στην ήττα.Γιατί η οπισθοδρομική Ελλάδα του φόβου,του σκοταδισμού , της βλαχομαγκιάς , της Γιουροβίζιον , των παχύσαρκων , των αγενών οδηγών ,των μίζερων υπαλλήλων , των οξυζεναρισμένων ξανθιών , της αρλουμπολαγνείας ,των τηλεοπτικών σκουπιδιών , των απολιθωμένων αριστερών και αυριανών εργατοπατέρων , η Ελλάδα του Ανθιμου , του Αυτιά , του Ζαχόπουλου , της Παπαρήγα , η Ελλάδα των κυβερνώντων ερασιτεχνών , η Ελλάδα του Κώστα Καραμανλή είναι καταδικασμένη ευτυχώς να ηττάται στον πραγματικό κόσμο στο διηνεκές .

Ευτυχώς γιατί ο ήλιος ανατέλλει κάθε μέρα από την Ανατολή και όχι από τη Δύση , ευτυχώς γιατί ο κόσμος μου διαπερνάται από αξίες και ιδανικά και όχι από τη θεσμισμένη εγχώρια μετριότητα.Ευτυχώς γιατί είμαι Ελληνας και όχι Γραικύλος , ευτυχώς γιατί είμαι ελεύθερος και δε μετέρχομαι τις τακτικές των ειλώτων.

Δυστυχώς γιατί η εξέλιξη είναι πολύ αργή .Αν ανοίξει η κοινωνία και εκτεθεί στα σοβαρά στην πληροφορία από τον πραγματικό κόσμο , τότε δε θα προλαβαίνουμε να μετράμε τις σφαλιάρες.

Ευτυχώς ηττηθήκαμε , δυστυχώς δε συμβαίνει αυτό κάθε ημέρα ...

Χωρίς τίτλο

Δύο μήνες συμπληρώνονται σήμερα από τη δημοσίευση της τελευταίας ανάρτησης.Τα γεγονότα που έχουν μεσολαβήσει στο ενδιάμεσο πολλά , αλλά ελάχιστα αυτά για τα οποία θα μπορούσα να γράψω.Ετσι, κι ενώ μένουν λίγες μέρες προτού αναχωρήσω για τη Νέα Υόρκη , θα ήθελα να σχολιάσω κατά τον γνωστό αιρετικό και μη κατευθυνόμενο τρόπο κάποια από αυτά που συμβαίνουν γύρω μας.

Το πιο πρόσφατο γεγονός έχει να κάνει με τις εκλογές στα Σκόπια.Οι παρατυπίες κατά τη διάρκεια της εκλογικής διαδικασίας απέδειξαν οτι ένα μεγάλο μέρος των Βαλκανίων βρίσκεται κυριολεκτικά «πίσω από τον ήλιο».Ας μη βιαστεί όμως να χαρεί ο Έλληνας αναγνώστης για το «κατάντημα» της δημοκρατίας στη γειτονική χώρα.Αν αναλογιστεί κανείς οτι πίσω από τα επεισόδια βρίσκονται συμφέροντα σχετιζόμενα με τον υπόκοσμο αλλά και τα πνευματικώς χαμηλότερα στρώματα της εκεί κοινωνίας , τότε μια σύγκριση με το «κατάντημα» της δημοκρατίας στα ελληνικά πανεπιστημιακά ιδρύματα μοιάζει οχι απλά θεμιτή αλλά και σε βάρος του ελληνικού παραδείγματος.

Το επόμενο έχει να κάνει με το φαινόμενο Βγενόπουλου και συνοψίζει κατά θαυμαστό τρόπο την ψυχοπαθολογία της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας.Ενας επιτυχημένος και γι αυτό αξιοζήλευτος επιχειρηματίας ,συμπεριφέρεται αλαζονικά απέναντι στην εθνική αντιπροσωπεία.

Καταρχήν , το μόνο σίγουρο είναι οτι η συντριπτική πλειοψηφία του πληθυσμού θα ήθελε να είναι Βγενόπουλοι, η ζήλεια μετατρέπεται όμως γρήγορα σε αυτό που οι Ελληνες γνωρίζουν αριστοτεχνικά – το φθόνο.Και απέναντι σε τέτοιες προσωπικότητες οι περισσότεροι ψοφοδεώς συνασπίζονται κατηγορώντας και επιχειρώντας να απαξιώσουν παντελώς το έργο και τα επιτεύγματα του υπό αποκαθήλωση προσώπου.Ετσι μέχρι και από εκπροσώπους της (εξωπραγματικής) κοινοβουλευτικής αριστεράς ακούστηκε οτι ο Βγενόπουλος είναι κερδοσκόπος και οτι ο σκοπός του είναι να κερδίσει μέσα από επιτυχημένες μεταπωλήσεις και όχι επενδύοντας μακροπρόθεσμα.

Κατά πάσα πιθανότητα κανείς δεν αναλογίστηκε οτι ο κάθε επιχειρηματίας έχει σκοπό να κερδίσει .Ακόμη και στην περίπτωση που μία εταιρεία δείξει οτι έχει αυξημένη κοινωνική ευθύνη , αυτό δεν γίνεται λόγω μιας ηθικής που επιδοκιμάζει μια τέτοια συμπεριφορά , αλλά στην προσπάθεια να γίνει αποτελεσματικότερη η αποδοχή και η διάθεση των προιόντων της .Η γραφικότητα της εγχώριας αριστεράς έχει χτυπήσει κόκκινο και η ομοιότητα με χριστιανικού τύπου αφελή ηθική είναι σίγουρα παραπάνω από συμπτωματική.Αν δε μπορούμε να γίνουμε Βγενόπουλοι , τότε καλύτερα να ζητούμε αυξήσεις 3 ή 4 % ή να καλλιεργούμε λαχανικά χωρίς να ενοχλούμε κανέναν.

Την πάσα που του έκαναν την αξιοποίησε ο Βγενόπουλος μια χαρά.Εγώ δουλεύω 14 ώρες τα τελευταία 35 χρόνια και έκανα αυτά , απαντά.Αν δεν σας αρέσουν τέτοιοι τύποι στην Ελλάδα να μας το πείτε.Με τέτοια επικοινωνιακά προσόντα , ο εν λόγω επιχειρηματίας κατεβάζει 3% την τιμή του γάλακτος και είναι σίγουρα ο επόμενος λαικός ήρωας , με το αζημίωτο φυσικά.

Και φυσικά το πιο αστείο μέρος της παράστασης ήταν που οι εθνικοί αντιπρόσωποι που τον κατηγορούσαν κατάπιαν τη γλώσσα τους μπροστά του , αποδεικνύοντας οτι η χώρα κυβερνάται από μια καταπώς φαίνεται βαθιά παρασιτική κάστα η οποία γιγαντώθηκε με την ανοχή αν όχι και την επιδοκιμασία της κοινωνίας.Ευτυχώς που υπάρχουν Βγενόπουλοι για να βάζουν τα πράγματα στη θέση τους και είτε μας αρέσει ή όχι αυτοί δεν έχουν ανάγκη την αποδοχή και τη βοήθεια των πολιτικών για να προχωρήσουν , είναι δύναμη και αξία από μόνοι τους και δεν απασχολούνται με υποδεέστερες συναναστροφές.

Μπορεί ο καθένας να έχει αντίλογο σε αυτά , αλλά πάντως τα όρια μεταξύ αγοράς και πολιτικής πρέπει να είναι διακριτά.Αυτό που ενοχλεί την πολιτική τάξη είναι που ο Βγενόπουλος δεν πήρε τη συγκατάθεσή της για να πετύχει , δεν πήρε δημόσια έργα και δεν παρακάλεσε υπουργούς .Απλά , κυνικά και αδίστακτα χρησιμοποίησε το χρήμα και τις ισχυρές συμμαχίες του για να παρακάμψει όλους τους μικρομεσάζοντες της εγχώριας πολιτικής και να πετύχει το στόχο του.Και επειδή είναι πολύ ευφυής , πλασάρει τώρα και το μύθο ότι δεν τον θέλει το σύστημα και οτι τον πολεμούν συμφέροντα γνωρίζοντας οτι παρόμοια ρητορική συγκινεί τους Γραικούς χαχόλους .Σε λίγο μέσα και από το ποδοσφαιρικό σωματείο θα ασκεί πολιτική κατά τέτοιο τρόπο που δε θα τολμήσει κανένας εκπρόσωπος της πολιτικής τάξης να υπαινιχθεί έστω και το παραμικρό.

Πριν από λίγες μέρες , έτυχε να δω σε γερμανικό διαδικτυακό ενημερωτικό κανάλι ένα ρεπορτάζ που αφορά στον επαναπατρισμό των Ρώσων μεταναστών και τα κίνητρα που το κράτος τους δίνει για αυτό το σκοπό.Είναι εντυπωσιακά τα μέτρα και εκκινούν από την απλή διαπίστωση οτι ο μεγαλύτερος πλούτος ενός κράτους είναι το έμψυχο δυναμικό του.Είδα τα σχέδια των χωριών που ετοιμάζονται να χτιστούν για να υποδεχθούν τους χιλιάδες αναμενόμενους παλιννοστούντες.Μια σύγκριση με την εγχώρια πολιτική και την αντιμετώπιση παρόμοιων ζητημάτων είναι απόλυτα απογοητευτική.Χιλιάδες είναι οι εξειδικευμένοι Ελληνες επιστήμονες και καλλιτέχνες που εγκατέλειψαν τη χώρα τα τελευταία χρόνια δραπετεύοντας από την ανυπαρξία ευκαιριών , κατανόησης αλλά και φροντίδας από την πολιτεία.Αν αυτό συνδυαστεί με το τρομακτικό έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών , τότε το συμπέρασμα είναι οτι η χώρα αιμορραγεί σε υλικούς και ανθρώπινους πόρους και όχι απλά δε γίνεται κάτι για αυτό αλλά ούτε καν μια αναφορά , μια διαπίστωση.Φυσικά δεν περιμένω οτι κάτι ΘΑ ΣΥΜΒΕΙ , αλλά το τονίζω για την τιμή των όπλων.Ετσι και αλλιώς οι Ρώσοι αλλά και οι Βούλγαροι και οι Ρουμάνοι έχουν άλλες υποδομές , πιο εκπαιδευμένο έμψυχο δυναμικό και πιο ανοιχτό μυαλό για αυτό και η ανάπτυξή τους καλπάζει.

Τέλος μια λέξη για την ακρίβεια που κατά τους επιφυλλιδογράφους του λαικού –και όχι μόνο –τύπου αποτελεί το μεγαλύτερο πρόβλημα της ελληνικής κοινωνίας.Θα παραμείνω μόνο στα θετικά που μπορεί να προκύψουν από μια τέτοια κατάσταση.Για τα υπόλοιπα άλλοι πιο ενημερωμένοι και εγκυρότεροι αναλυτές μπορούν να γράψουν.Ισως είναι ευκαιρία να συμπεριφερθούμε πιο ορθολογικά και να ιεραρχήσουμε καλύτερα τις ανάγκες μας, θα έλεγα να ορίσουμε τις πραγματικές μας ανάγκες.Ούτως ή άλλως η οικονομική επιστήμη βασίζεται σε ορθολογικά μοντέλα(δεν έλαβε υπόψη της την ελληνική ιδιαιτερότητα δυστυχώς).Ετσι ο καθένας μας θα μάθει να ζει και με λιγότερα-αυτό είναι πάντα κάτι που θαύμαζα στους Ευρωπαίους.Από την άλλη ίσως είναι ευκαιρία να καταλάβουμε πόσο σημαντικό κενό προκύπτει από την απουσία οργανωμένου καταναλωτικού κινήματος και να δράσουμε στην κατεύθυνση δημιουργίας αυτού.Η υπάρχουσα κατάσταση βολεύει μόνο λίγους.Βέβαια από την άλλη ξέρω οτι όλοι μας όσοι παρέχουμε υπηρεσίες ή παράγουμε προιόντα μπαίνουμε στον πειρασμό να γίνουμε κομμάτι της ανατιμητικής κερδοσκοπίας για να βγάλουμε τα σπασμένα και αυτή η νοοτροπία δύσκολα αλλάζει.Ισως όμως αν η οικονομική κρίση βαθύνει αυτό να αλλάξει , όχι φυσικά για τη γενιά που έρχεται –τη γενιά «της Ιφιγένειας» προορισμένης να θυσιαστεί – αλλά για τη γενιά των ανιψιών μου (3 και 4 ετών σήμερα) τα πράγματα θα είναι σίγουρα καλύτερα.

Κατά τα άλλα προβλέπω οτι το πολιτικό σκηνικό θα παραμείνει αναλλοίωτο και στις επόμενες εκλογές .Μέχρι το 2015 οι σημερινοί κυβερνώντες είναι σίγουρο οτι θα έχουν αφήσει ελάχιστα πράγματα όρθια , οπότε ας πρόσεχαν αυτοί που τους επέλεξαν.Τότε θα είμαι ήδη 44 και εύχομαι να έρχομαι μόνο για διακοπές το καλοκαίρι .Καλή δύναμη...

Το σύμφωνο συμβίωσης και ο κοινωνικός φιλελευθερισμός

Παρακολουθώ με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τη συζήτηση που ξεκίνησε με αφορμή την ανακοίνωση από πλευράς του Υπουργού Δικαιοσύνης νομοθεσίας που θα ρυθμίζει τα περί συμφώνου συμβίωσης. Τα κίνητρα πίσω από μια τέτοια ενέργεια μου είναι αδιάφορα , και ανεξαρτήτως του γεγονότος οτι η σημερινή κυβέρνηση είναι κατά τη γνώμη μου στην καλύτερη των περιπτώσεων ένα συνονθύλευμα ανίκανων , εμπαθών , ερασιτεχνών και γραφικών συντάσσομαι και επικροτώ μια παρόμοια πρωτοβουλία. Αλλωστε σε μια συζήτηση που είχα προεκλογικά με φίλους είχα πει οτι ο χωρισμός Εκκλησίας-Κράτους αν είναι να ξεκινήσει στο ορατό μέλλον θα ήταν ύστερα από πρωτοβουλία του συντηρητικού χώρου, για λόγους που δεν άπτονται φυσικά της ουσίας αλλά εντάσσονται μέσα στον τακτικισμό και την επικοινωνιολαγνεία που επί των ημερών του θιασάρχη έχουν υποκαταστήσει κάθε έννοια σοβαρής παραγωγής πολιτικής.
Το πρόβλημα στην συγκεκριμένη περίπτωση δεν το έχει η συντηρητική παράταξη αλλά ο ευρύτερος χώρος της κυβερνητικής και ριζοσπαστικής αριστεράς που φαίνεται να σέρνεται πίσω από πρωτοβουλίες οι οποίες σε μεγάλο βαθμό αποτελούν και αιτήματα του προοδευτικού χώρου και συστατικά στοιχεία της φυσιογνωμίας του.Θα είναι πολύ ενδιαφέρον αν η πρωτοβουλία αυτή της κυβέρνησης έχει και συνέχεια υιοθετώντας ρυθμίσεις που θα καλύπτουν και τις περιπτώσεις ομοφύλων ζευγαριών.Σε αυτήν την περίπτωση θα έχει προστεθεί μια ακόμη στρατηγική και ιδεολογική ήττα για την κυβερνητική αριστερά η οποία δεν μπορεί να αποσείσει τα βαρίδια του λαικισμού και έχει απεμπολήσει δυστυχώς μια σημαντική παράμετρο και ένα προνομιακό πεδίο άσκησης ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΗΣ πολιτικής , εκείνο του κοινωνικού φιλελευθερισμού.
Διαρκές αίτημα και πρόταγμα της νεωτερικής εποχής ο κοινωνικός φιλελευθερισμός αποτελεί ένα δείκτη δημοκρατικής και κοινωνικής ευαισθησίας και δείγμα εφαρμογής στην πράξη των ιδεών που συγκροτούν σε μεγάλο βαθμό τα θεμέλια του πολιτισμού μας.Γιατί τί είναι στ’αλήθεια ο κοινωνικός φιλελευθερισμός;Είναι με απλά λόγια το δικαίωμα του κάθε ατόμου, του καθενός από εμάς να αυτοπροσδιορίζεται σε κάθε τομέα που άπτεται των προσωπικών επιλογών του (σεξουαλικών , πολιτικών , θρησκευτικών , κοινωνικών) αλλά και η συλλογική υπεράσπιση από μέρους του συλλογικού μορφώματος που εκφράζει μια κοινωνία , δηλαδή του κράτους , του δικαιώματος αυτού.
Ο βαθμός φιλελευθερισμού μιας κοινωνίας εκφράζει κατουσίαν το σεβασμό στα δικαιώματα της μειοψηφίας , ουσιαστικό και θεσμικό αντίβαρο σε δημοκρατικές κοινωνίες που είναι οργανωμένες με βάση την αρχή της πλειοψηφίας.
Σε μια κοινωνία όπου η πλειοψηφία των ατόμων επιλέγει το γάμο και την πυρηνική οικογένεια ως τρόπο συμβίωσης πρέπει να υπάρχει πρόνοια και για αυτούς που αποφασίζουν να πράξουν διαφορετικά.Και αυτό είναι κατουσίαν προοδευτικό και πολιτισμένο , η εξασφάλιση του απόλυτου σεβασμού και η κοινωνική προστασία των ατομικών επιλογών ανεξάρτητα αν κάποιος συμφωνεί ή διαφωνεί με αυτές .Το σύμφωνο συμβίωσης είναι ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση και ελπίζω να υπάρξουν οι ρυθμίσεις που θα αφορούν τα ομόφυλα ζευγάρια.
Εδώ βρίσκω ευκαιρία να ξεκαθαρίσω και τις προσωπικές μου απόψεις σε ορισμένα ζητήματα που άπτονται των προσωπικών επιλογών.Κάποιοι σχολιαστές παλαιοτέρων αναρτήσεων έσπευσαν να βγάλουν το συμπέρασμα ότι μάλλον διακατέχομαι από κρυφή ομοφοβία.Τίποτε πιο μακριά από την πραγματικότητα . Η σεξουαλική ταυτότητα του καθενός είναι αναφαίρετο δικαίωμά του που δεν πρέπει καν να σχολιάζεται και να γίνεται αντίκειμενο κοινωνικής ακόμη και της πλέον καλοπροαίρετης κριτικής.Το ίδιο θα έλεγα για την ιδεολογική και πολιτική τοποθέτηση του καθενός μας , όπως επίσης και για την εθνοτική του καταγωγή.Αυτά είναι προσωπικά δεδομένα και το απόλυτο δικαίωμα διαμόρφωσης τους είναι και θα είναι πάντα ΑΝΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΤΟ στη συνείδηση όλων των δημοκρατικών και προοδευτικών πολιτών. Ετσι λοιπόν,το ίδιο σεβαστά αλλά ταυτόχρονα και αδιάφορα – ή μάλλον ενδιαφέροντα μόνο από στατιστικής άποψης- μού είναι τέτοιας φύσης δεδομένα.Εκεί που εξαγριώνομαι είναι όταν κάποιες δυναμικές μειοψηφίες κάνουν χρήση των ιδιαιτεροτήτων τους προκειμένου να διαχειριστούν μεγαλύτερο μερίδιο εξουσίας στη κοινωνία από αυτό που τους αναλογεί.Και δυστυχώς αυτή η περίπτωση υπάρχει.Το ίδιο ειδεχθές είναι το φαινόμενο της εξευτελισμένης κομματοκρατούμενης διοίκησης -όπου ένα προσωπικό δεδομένο(η πολιτική και ιδεολογική τοποθέτηση) τείνει να γίνει όρος επιβίωσης αλλά και όχημα κοινωνικής επιβολής – συγκρινόμενο με το φαινόμενο της απόλυτης σχεδόν κυριαρχίας συντεχνίας ομοφυλοφίλων στον καλλιτεχνικό χώρο που έχουν δημιουργήσει συνθήκες γκέτο για όλους όσους έχουν διαφορετική επιλογή σε αυτό το ζήτημα.Επίσης εντελώς απαράδεκτη είναι η επίκληση της εβραικής καταγωγής κάποιου(ένα ζήτημα ταμπού , το έχω δει κατά κόρο στην Αμερική) προκειμένου να δικαιολογηθεί η τοποθέτησή σε τομείς ευθύνης και πόστα μάλλον απλησίαστα για το επίπεδο των προσόντων και δεξιοτήτων του.Ουδείς αμφισβητεί πως ό,τι συνέβη στο Β’Παγκόσμιο Πόλεμο σε βάρος του εβραικού στοιχείου είναι όνειδος και θα εξακολουθήσει να είναι όνειδος για όλο μας τον πολιτισμό στο διηνεκές , αυτό όμως δεν νομιμοποιεί την επίκληση αυτού του γεγονότος προκειμένου να εξυπηρετηθούν αλλότριοι στόχοι .
Φιλελευθερισμός παντού λοιπόν , χωρίς όρους και περιορισμούς.Σεβασμός για τις επιλογές ακόμη και του τελευταίου , ακόμη και του ενός πολίτη και σθεναρή υπεράσπιση αυτού του δικαιώματος από τη συχνά διαφωνούσα πλειοψηφία.Αλλά και προσπάθεια αντίστασης στη δημιουργία ψευδοδιλημμάτων ή υφαρπαγή αυξημένου μεριδίου κοινωνικής εξουσίας από δυναμικές μειοψηφίες.Αυτή είναι και η άλλη όψη του νομίσματος , ο κοινωνικός έλεγχος- αντίβαρο στις συντονισμένες προσπάθειες επιβολής των μειοψηφικών απόψεων.
Θέλοντας να πάω λίγο μακρύτερα ακόμη στην κατεύθυνση του φιλελευθερισμού και της ουσιαστικής πραγμάτωσης της δημοκρατίας και του ιδεώδους της ισοπολιτείας , πιστεύω οτι το επόμενο βήμα πρέπει να είναι η απόφαση μόνο ο πολιτικός γάμος ή το σύμφωνο συμβίωσης να παράγουν έννομα αποτελέσματα.Ο θρησκευτικός γάμος είναι ελεύθερη επιλογή και απόλυτα σεβαστή διαδικασία , όπου δύο άνθρωποι αποφασίζουν να ενώσουν τις τύχες τους απέναντι στο Θεό που πιστεύουν , όμως μια τέτοια επιλογή είναι από την πλευρά της πολιτείας αδιάφορη και δεν μπορεί να θεωρείται οτι παράγει έννομα αποτελέσματα (προκειμένου για ζητήματα περιουσίας , φορολογικά κλπ) από τη στιγμή που δεν είναι αποδεκτός για παράδειγμα ο μουσουλμανικός θρησκευτικός γάμος και η πολυγαμία στα όρια της ελληνικής επικράτειας.Ολοι οι θρησκευτικοί γάμοι θα πρέπει να είναι προαιρετικοί με την πολιτική πράξη(γάμος ή σύμφωνο διαβίωσης) υποχρεωτική.Τότε μόνο θα υπάρχει ισονομία και ισοπολιτεία στην πράξη αφού η πρακτική των πολλών δεν θα αποτελεί μονόδρομο και για τους λίγους...

Παιδότοπος

Στην κοινοβουλευτική συζήτηση της πρότασης μομφής που κατέθεσε η αντιπολίτευση ενάντια στην κυβέρνηση, ακούστηκε κάποια στιγμή η έκφραση «παιδότοπος» προκειμένου να στηλιτεύσει την –όπως συνήθως- ανεύθυνη στάση συγκεκριμένου πολιτικού φορέα.

Η λέξη θα μπορούσε να αποδοθεί και ως «παιδική χαρά» και με τον όρο αυτό συχνά –τουλάχιστον εγώ το έχω ακούσει από τα παιδικά μου χρόνια στο περιβάλλον μου-εκφράζεται κάποιος προκειμένου να χαρακτηρίσει άλλον που έχει χάσει επαφή με την πραγματικότητα ή αντιδρά κατά τρόπο μη σοβαρό και αρμόζοντα στις περιστάσεις που επικρατούν στο περιβάλλον.

Η λέξη περιγράφει μάλλον πολύ γλαφυρά όχι μόνο τη στάση του συγκεκριμένου κόμματος , που κατά κανόνα πλειοδοτεί σε ανεύθυνη επίδειξη κακού χιούμορ και κατασκευάζει ατάκες «της πυρκαγιάς», αλλά και το σύνολο της σύγχρονης ελληνικής πραγματικότητας , όχι μόνο πολιτικής αλλά και κοινωνικής και πολιτισμικής.

Πράγματι , διαβάζοντας κανείς ελληνικές εφημερίδες , περιοδικά , ιστολόγια , ιστοτόπους , βλέποντας (όσο μου περιγράφει η Καίτη) τηλεόραση ή προσπαθώντας να κάνει κανείς μια συζήτηση γύρω του διαπιστώνει οτι η χώρα δεν μοιάζει όπως είπε παλαιός πολιτικός με απέραντο φρενοκομείο αλλά με μια απέραντη παιδική χαρά.

Κατά κάποιον τρόπο αυτό έχει παγιωθεί εδώ και αρκετά χρόνια αν και δεν το συνειδητοποιούν όλοι.Γιατί τί άλλο μπορεί να είναι η χρήση των υποκοριστικών των μικρών ονομάτων του πρωθυπουργού της χώρας και του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης όταν κάποιος απλός πολίτης αναφέρεται σε αυτούς;Είναι η επίγνωση του γεγονότος ότι ο Κωστάκης και ο Γιωργάκης –εδώ υπάρχει πλέον θέση και για τον Αλέξη και τον Αλέκο αλλά και την Αλέκα , μόνο που αυτή παραείναι ξινή-είναι μόνιμοι πρωταγωνιστές στην παιδική χαρά που είναι η πολιτική ζωή του τόπου και τα φαιδρά παιχνίδια εξουσίας στα οποία συμμετέχουν υποκαθιστούν μάλλον τα τάνκς και τα αεροπλανάκια που ως πρίγκιπες των οικογενειών από τις οποίες κατάγονται δεν πρέπει να τα στερήθηκαν στην παιδική τους ηλικία , αλλά δεν κατάφεραν να ξεκόψουν από αυτά εγκαίρως.

Και αλήθεια δεν είναι παιδική χαρά η πολιτική ζωή του τόπου όταν ο ηγέτης των θλιβερών κυβερνώντων ερασιτεχνών βαφτίζει την κάθε προχειροδουλειά «μεταρρύθμιση» , ο αντίπαλός του ξεκινά κάθε τέσσερις μήνες «νέο ξεκίνημα» , ο Αλεξάκης μιλά για μια «χαρούμενη , όμορφη , πολύχρωμη αριστερή διακυβέρνηση»(ή μήπως κορδέλα ή καραμέλα από αυτές που αρέσουν στα παιδιά) , η γραμματέας του άλλου κόμματος μιλά για «αγώνες και αντίσταση» από ένα λαικό μέτωπο που στην ουσία απαρτίζεται από τους υπερήλικες οπαδούς του κόμματός της , ο βιολογικός θάνατός των οποίων κάνει τη δύναμη του κόμματος να φθίνει και ο νιόφερτος πέμπτος παίχτης της παιδικής χαράς περιμένει να πιάσει μια λέξη από τα λεγόμενα των άλλων για να πει μια εξυπνάδα από αυτές που πετά ανάμεσα στα ηθικολογικά φληναφήματα και τις λαικίστικες πομφόλυγες.

Στην παιδική χαρά συχνάζει επίσης η συντριπτική πλειοψηφία των δημοσιογράφων και ανθρώπων της ενημέρωσης , αφού μόνη τους έγνοια είναι να κατασκευάσουν με τη σειρά τους το λογοπαίγνιο της ημέρας ή να πουν την πιο έξυπνη ατάκα , δείγματα κατά τα άλλα μιας απύθμενης ανοησίας , κατά πάσα πιθανότητα αγιάτρευτης.

Αλλοι θαμώνες του παιδότοπου περιλαμβάνουν τις κάτωθι κατηγορίες:

1) Ολους εκείνους που μετατρέπουν διαγωνισμούς τραγουδιού ή ποδοσφαιρικούς αγώνες σε αποδείξεις εθνικής ή φυλετικής ανωτερότητας , δικαιολογώντας κατ’αυτόν τον τρόπο την άθλια ζωή και ύπαρξή τους στοιχιζόμενοι πίσω από φαιδρά συλλογικά οράματα.

2)Ολοι εκείνοι που στις συναλλαγές τους , στο δρόμο , στην καθημερινή ζωή χρησιμοποιούν την έκφραση «Ξέρεις ποιος είμαι εγώ, ρε».

3)Οι πρωθυπουργοί των καφενείων αλλά και όλοι οι όμοιοί τους που στηλιτεύουν τις πράξεις των δημοσίων προσώπων αλλά και καθενός σε τομέα ευθύνης , ενώ οι ίδιοι θα ήταν εντελώς ανίκανοι να πράξουν ο,τιδήποτε .

4)Ολοι όσοι κατηγορούν τη διαφθορά και το κομματικό κράτος αλλά συχνάζουν οικογενειακώς σε βουλευτικά γραφεία προκειμένου να τακτοποιηθούν με τη σειρά τους.

5)Ο κάθε αγράμματος που έχει πάρει πολύ στα σοβαρά τον εαυτό του.

Ο παραπάνω κατάλογος δε φιλοδοξεί να εξαντλήσει το θέμα. Είμαι σίγουρος ότι ο καθένας μπορεί να προσθέσει και μια νέα κατηγορία.Σε όλους αυτούς πάντως μπορεί να προσθέσουμε και όλους όσους πορεύονται στον κοινωνικό βίο μέσα από την άρνηση και την αδυναμία παραγωγής θετικής , καταφατικής σκέψης.Ολοι ξέρουμε τί δεν πρέπει να γίνεται , αλλά κανείς δεν προτείνει τί πρέπει να γίνει.

Τελειώνοντας το σύντομο σημείωμά μου , μια και πλησιάζει η ώρα που πρέπει να φάω την κρεμούλα μου , κάνω μια θετική πρόταση.Προτείνω την αναβίωση του χορού του Ζαλόγγου μαζικά.Κατ’αυτόν τον τρόπο μπορεί να απαλλάξουμε τον πλανήτη από το βάρος της ύπαρξης ενός γερασμένου και κατά πάσα πιθανότητα ξοφλημένου λαού.Ούτως ή άλλως εδώ και πάρα πολύ καιρό δεν παράγουμε τίποτα και για τους ξένους ούτε που υπάρχουμε –έχουν κολλήσει και εκείνοι στο ένδοξο παρελθόν μας.

Το συλλογικό απονενοημένο διάβημα είναι σίγουρο ότι θα τονώσει την οικονομική δραστηριότητα αφού θα παρέχουμε υψηλής ποιότητας τουριστικές υπηρεσίες στους επισκέπτες μας.Εστω και έτσι θα είναι μια θετική πράξη , μια πράξη δημιουργίας...

Απλές οικονομικές αλήθειες(2)- Οχι μόνο διαπιστώσεις - Υπάρχουν λύσεις ;

Οι χθεσινές εξελίξεις , ήρθαν να επιβεβαιώσουν εν πολλοίς τις απόψεις που διατύπωνα στο προηγούμενο σημείωμα.Βρισκόμαστε μπροστά σε μια σοβαρή οικονομική κρίση για την οποία τόσο η Ελλάδα όσο και οι Έλληνες είναι τραγικά απροετοίμαστοι.Μια από τις μεγαλύτερες επενδυτικές τράπεζες των ΗΠΑ που υπέστη απώλειες από την κρίση των ενυπόθηκων δανείων του περασμένου καλοκαιριού ,πουλήθηκε χθές προς 2 δολάρια η μετοχή ενώ την Παρασκευή που μας πέρασε είχε κλείσει στο Χρηματιστήριο με 30 δολάρια και πριν από ένα χρόνο ήταν στα 170!Δηλαδή , πουλήθηκε σε αξία 15 φορές μικρότερη από την αποτίμησή της και 85 φορές χαμηλότερα από την περσινή της αξία.

Αν σκεφτεί κανείς οτι η τιμή του πετρελαίου κινείται σε τριψήφια νούμερα , ενώ πριν από δώδεκα χρόνια σε μονοψήφια , τότε εύλογα διερωτάται κανείς αν οι τιμές συμπυκνώνουν έστω κάποια πληροφορία χρήσιμη και σχετιζόμενη με την «αντικειμενική» αξία των προιόντων.

Η απάντηση είναι προφανώς και όχι.Οι τιμές αντικατοπτρίζουν πλέον τα κερδοσκοπικά παιχνίδια που γίνονται από τους λίγους σε βάρος των πολλών.Ενα εγχώριο παράδειγμα εξωφρενικής κερδοσκοπίας έγινε γνωστό πριν από λίγες εβδομάδες όταν κάποιοι επιτήδειοι εισήγαγαν πολωνικές πατάτες προς 1 λεπτό το κιλό για να τις πουλήσουν στη χοντρική προς 35!Και πιάστηκαν όχι εξαιτίας της αισχροκέρδειάς τους , αλλά επειδή είχαν το θράσος να βαφτίσουν τις πατάτες ελληνικές , γεγονός που αποδεικνύει και την υποκρισία του κράτους που εξανίσταται όχι λόγω της ουσίας των γεγονότων αλλά των τύπων , αφήνοντας στην ουσία το πεδίο ελεύθερο στον κάθε επιτήδειο να εξαπατήσει αρκεί να το κάνει είτε με νομότυπο είτε με τρόπο που δε θα πιαστεί!

Ε , καλά , γιατί μπορεί να μιλά ο Βαγιανός για τις πατάτες ; Οι πατάτες δεν ήταν ποτέ στο επίκεντρο των ενδιαφερόντων μου , η παρατήρηση όμως των συνανθρώπων μου πάντοτε , και ο εντοπισμός της βλακείας η ειδικότητά μου.

Στην Ελλάδα , οι τιμές κινούνται ανεξέλεγκτα και με όρους που λίγο ταιριάζουν με την πραγματική οικονομία αλλά περισσότερο συνάδουν με τα κερδοσκοπικά ήθη των χρηματαγορών.Αυτά τα ήθη δεκαπλασίασαν την τιμή του πετρελαίου σε ισάριθμα χρόνια και μείωσαν 85 φορές την τιμή της μετοχής της Bear Stearns.Και αυτές οι πρακτικές διαπερνούν οριζοντίως την ελληνική αγορά , όταν ολόκληροι κλάδοι έχουν συμφωνήσει παρασκηνιακά στον καθορισμό των τιμών (βλέπε γαλακτοκομικά ή κινητή τηλεφωνία και ας μη βιαστεί κανένας γραφικός να μιλήσει για λειτουργία της αγοράς) αλλά και καθέτως , όταν ο χονδρέμπορος ή το κατάστημα λιανικής εκμεταλλεύονται την ισχύ τους για να επιβάλλουν εξευτελιστικές τιμές στους παραγωγούς ή να πετύχουν εξωφρενικές προσφορές για να τοποθετήσουν τα προιόντα στα ράφια.

Δηλαδή , με απλά λόγια , όποιος δεν είναι παραγωγός δεν έχει τρόπο να αντισταθεί στην κερδοσκοπία και την απώλεια του εισοδήματός του ,αφού δεν μπορεί να μετακυλίσει το αυξημένο κόστος στον καταναλωτή των προιόντων ή υπηρεσιών του , κερδοσκοπώντας και αυτός λίγο με τη σειρά του.Ετσι η κοινωνία χωρίστηκε στα δύο , με τους λιγότερους , ακόμη και τον περιπτερά και τον μπακάλη της γειτονιάς να κερδοσκοπούν σε βάρος των πολλών και ανυπεράσπιστων.

Εγώ προσωπικά θα μπορούσα να βρώ έναν τρόπο να αντισταθώ χρεώνοντας λίγο περισσότερο τις υπηρεσίες μου στους μεσοαστούς σπουδαστές μου ή στους δήμους και δημόσιους φορείς , αλλά πολύ φοβάμαι οτι στην σύγχρονη Ελλάδα οι υπηρεσίες ενός διευθυντή ορχήστρας μάλλον παραμένουν στα αζήτητα.Ετσι λοιπόν εντάσσομαι αναγκαστικά στη δεύτερη κατηγορία.

Υπάρχει τρόπος αντίστασης ;Είναι δυνατόν η συντριπτική πλειοψηφία των εργαζομένων να ξεφύγει από τα δόκανα της κερδοσκοπίας που η χρήση του χρήματος και ο μηχανισμός των τιμών επιβάλλουν; Και γιατί να μην μπορούμε και μεις να βρίσκουμε πατάτες με ένα ευρώ το κιλό , αφού είναι σίγουρο ότι ο Πολωνός που τις πούλησε στον εισαγωγέα είχε ήδη κάποιο κέρδος - αλλιώς δεν θα το είχε κάνει;

Είχα κάποιες ιδέες επ’αυτού και εξηγώ αμέσως.Στην παρούσα φάση , η επαγγελματική μου ζωή είναι εντελώς ανάστατη , ζω με διαλείμματα στη Στοκχόλμη , τη Θεσσαλονίκη και φεύγω σε λίγο για τη Γερμανία πρώτα , μετά τη Νέα Υόρκη και ύστερα την Ιταλία . Παρόλα αυτά , η περίοδος αυτή είναι πολύ χαρούμενη και πολύ δημιουργική αφού διαβάζω τόνους από καινούρια έργα και κάνω ένα εκατομμύριο πράγματα για τον εαυτό μου.Στη Στοκχόλμη τόλμησα λοιπόν να μαγειρέψω για φίλους και η μαγειρική μου άρεσε .Τους τελευταίους μήνες λοιπόν έχω βελτιώσει τρομερά τις μαγειρικές μου ικανότητες και δεν καταφεύγω σχεδόν ποτέ σε έτοιμες λύσεις .Αναλογίστηκα λοιπόν τους Ινδούς που ποτέ δεν τρών αυτό που μαγειρεύουν και πάντα δίνουν στο γείτονα που και εκείνος με τη σειρά του ταίζει όλη την υπόλοιπη γειτονιά.Σκέφτηκα λοιπόν ότι θα μπορούσα για παράδειγμα να μαγειρέψω για κάποιους ανθρώπους μια και έχω λίγο περισσότερο χρόνο από οτι συνήθως και σε αντάλλαγμα θα μπορούσα να ζητήσω αργότερα κάτι από αυτούς , ΧΩΡΙΣ τη μεσολάβηση χρήματος.Σύντομα θυμήθηκα αυτό που είχα διαβάσει για τα L.E.T.S στην Ελευθεροτυπία της 6ης του περασμένου Ιούνη .

Οταν λοιπόν είσαι άνεργος ή άεργος όπως πολλοί από εμάς άλλωστε , φροντίζεις να αξιοποιείς το χρόνο σου , βοηθώντας προκειμένου να βοηθηθείς.

Σε φιλικό περιβάλλον παλιννοστούντων , όταν μου εξέθεσαν τα προβλήματά τους – οι άνδρες δεν εργάζονται , γιατί έχει παγώσει η οικοδομική δραστηριότητα και τα νεόδμητα παραμένουν απούλητα , άλλο σημάδι της κρίσης που αποσιωπάται πονηρά – τους υπέδειξα οτι μια και διαθέτουν στην κοινότητά τους από ένα κήπο έκαστος ,θα μπορούσαν να μοιράσουν τα προιόντα της γης τους αλλά και τα έξοδα και το χρόνο παρασκευής της τροφής τους κατάλληλα ώστε κάθε μέρα να ταίζει κάποιος όλη τη γειτονιά . Τα κέρδη , θα ήταν κάτι παραπάνω από προφανή.Κανένας δε θα χρειαζόταν να καταφύγει στο ληστρικό οπωροπώλη , αφού θα οργάνωναν τις καλλιέργειες τους υπό το πρίσμα της επίτευξης αυτάρκειας ενώ η κατσαρόλα και το ρεύμα θα καταναλωνόταν μόνο μια φορά .Στη Στοκχόλμη , ακόμη και εκεί που φιλοξενήθηκα ,υπάρχει σημαντική βοήθεια από επιτροπές της γειτονιάς και οι γονείς πηγαίνουν εκ περιτροπής τα παιδιά στο σχολείο ή την εκδρομή χρησιμοποιώντας όσο το δυνατό λιγότερα αυτοκίνητα ή βοηθούν τους ηλικιωμένους φέρνοντας στο σπίτι τα ψώνια.

Δεν είμαι ιδιαίτερα αισιόδοξος , γιατί ο στείρος ατομισμός και η αντικοινωνικότητα είναι βαθιά ριζωμένες πρακτικές στην ελληνική κοινωνία.Απλά,επειδή με ικανοποίηση διάβασα για την μόλις κατά 0,1% αύξηση των καταναλωτικών Χριστουγεννιάτικων δαπανών φέτος , σε πείσμα όσων λέγονται για την καταναλωτική μανία των ελλήνων , κατάλαβα οτι η ανάγκη μπορεί να αποβεί σωτήρια σε κάποιες περιπτώσεις.Και επειδή με ακόμη μεγαλύτερη ικανοποίηση φαντάζομαι τί πρόκειται να ακολουθήσει μια και τα δύσκολα δεν έχουν καν αρχίσει , θέλω να πιστεύω ότι η επερχόμενη κρίση θα είναι μια ευκαιρία να ωριμάσουμε και να ενηλικιωθούμε ξεπερνώντας ορισμένα από τα ψυχοπαθητικά σύνδρομά μας.

Εστω και αν ντρεπόμαστε να δείξουμε οτι βοηθάμε το διπλανό μας , ας σκεφτούμε οτι εφευρίσκοντας συστήματα μη εγχρήματων ανταλλαγών μπορούμε να πληρώσουμε και λιγότερους φόρους , κάτι που χαροποιεί ιδιαίτερα τον καθένα μας.Και ας μην έχει κανένας ηθικού τύπου αναστολές για κάτι τέτοιο.Ούτως ή άλλως εκείνοι που έχουν επιβάλλει με την ισχύ τους και τον «τσαμπουκά» τους το επίπεδο τιμών στο εγχώριο Φαρ-Ουέστ , έχουν βρεί τρόπο να μην πληρώνουν και φόρους.Αυτό το «προνόμιο» το επωμίζονται και πάλι οι πολλοί και ανυπεράσπιστοι...

Μερικές απλές οικονομικές αλήθειες (1)

Σήμερα θα ασχοληθώ με κάτι εντελώς έξω από τον κύκλο ενδιαφερόντων του πιθανού αναγνώστη του ιστολογίου , αλλά σημαντικό για την καθημερινότητα και την επιβίωσή μας , το χρήμα και την οικονομία.Είναι εδώ και αρκετό καιρό που κάνω ορισμένες σκέψεις τις οποίες μοιράζομαι με την Καίτη και οι οποίες φαίνεται ότι δυστυχώς επιβεβαιώθηκαν.

Η σχέση μου με τα οικονομικά είναι μακρόχρονη και κατά καιρούς ιδιαίτερα επωφελής.Δοκίμασα ανεπιτυχώς να πουλήσω ασφάλειες ζωής όταν σπούδαζα στη Γαλλία και ασφαλίστηκα για πρώτη φορά στα 22 μου.Στα 23 μου , μετά το στρατό, αγόρασα τις πρώτες μου μετοχές , επένδυση που υπήρξε καταστροφική με απώλειες πάνω από 80%.Το μάθημα που πήρα ήταν πολύ μεγάλο και κατόπιν έμαθα να μην ακούω κανέναν αλλά να εμπιστεύομαι το κριτήριο μου και το ένστικτό μου.Η στρατηγική αυτή απέδωσε εξαιρετικά τα χρόνια 1995-1999 , όταν αποκόμισα σημαντικά κέρδη από το Ελληνικό Χρηματιστήριο που τα επένδυσα – θέλω να πιστεύω ευφυώς – ανακαινίζοντας το διαμέρισμά μου και σπουδάζοντας για πεντέμισι χρόνια διεύθυνση ορχήστρας .

Ρευστοποίησα το μεγαλύτερο μέρος του χαρτοφυλακίου μου τον Αύγουστο του 1999,αφήνοντας μια μικρή θέση ανοιχτή σε μια εταιρία επενδύσεων , μια άκρως συντηρητική επιλογή.Το κράχ του Σεπτεμβρίου του 1999 με βρήκε ήδη φοιτητή στη Σόφια και δεν πρόλαβα να αντιδράσω αλλά δεν είχα απώλειες , παρά το ξεφούσκωμα των τιμών.

Το 2000 , βλέποντας τις τιμές να έχουν ήδη κατρακυλήσει ,άρχισα να επενδύω σε αμοιβαία κεφάλαια , διαμέσου ασφαλιστικών αλλά και με άμεση αγορά μεριδίων.Ρευστοποίησα τα πάντα τον περασμένο Οκτώβρη όταν οι μετοχές κατέγραφαν ήδη υψηλό επταετίας.Σήμερα οι τιμές είναι ήδη 35-40% χαμηλότερα και εγώ αρκετά ήσυχος έχοντας εξασφαλίσει μεσοπρόθεσμα την επιβίωσή μου ανεξαρτήτως της επαγγελματικής μου τύχης (απ’ ότι φαίνεται οι προοπτικές στην Ελλάδα είναι εξαιρετικά ζοφερές για αυτό και δεν έχω πλέον και καμμία προσδοκία ).

Πρέπει να συμπληρώσω οτι από το 2005 είμαι εγγεγραμμένος σε προπτυχιακό τμήμα Μάνατζμεντ και Οικονομικών κολλεγίου στο Λονδίνο και οι εξ αποστάσεως σπουδές μου προχωρούν έστω και πολύ αργά.

Μα γιατί τα γράφω αυτά; Για να κάνω επίδειξη εξυπνάδας; Οχι βέβαια. Το γεγονός οτι δύο φορές ξέφυγα από το κράχ δεν αποδεικνύει τίποτε περισσότερο από το ότι διαθέτω στοιχειώδη , κοινή λογική και όχι υποχρεωτικά ευφυία και χρησιμοποιώντας αυτή την κοινή λογική θα επιχειρήσω να σχολιάσω την οικονομική πραγματικότητα και να μοιραστώ τις σκέψεις μου με τους αναγνώστες.

Διαβάζοντας κανείς τις οικονομικές σελίδες των εφημερίδων(το χόμπι μου από την εποχή που διάβαζα μανιωδώς την Καθημερινή στη δεκαετία του 80) μπορεί να βγάλει αβίαστα κάποια συμπεράσματα για την κατάσταση της οικονομίας και ειδικότερα της ελληνικής οικονομίας.

Το πρώτο συμπέρασμα έχει να κάνει με το περίφημο έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών , δηλαδή τη διαφορά της αξίας των εισαγωγών από τις εξαγωγές.Η Ελλάδα εισάγει περισσότερα από όσα παράγει και μάλιστα αυτή η διαφορά βαίνει γεωμετρικώς αυξανόμενη.Από 10 δις ευρώ το 2003 στα 30 το 2007(ίσως παγκόσμιο ρεκόρ αύξησης).Το έλλειμμα είναι μια απεικόνιση της διαρκώς συρρικνούμενης παραγωγικής βάσης και ενός άλλου φαινομένου , της έλλειψης ανταγωνιστικότητας των ελληνικών προιόντων. Φυσικά αν βρίσκεις καλύτερη ποιότητα αλλά και τιμή των εισαγομένων στα ράφια , τότε δεν το σκέφτεσαι καν .Το χρήμα κερδίζεται τόσο δύσκολα πλέον που δεν υπάρχει περιθώριο για επίδειξη πατριωτισμού και προτίμησης σε ελληνικά προιόντα.

Η πιο ενδιαφέρουσα πτυχή αυτού του φαινομένου έχει να κάνει με τη στάση των Ελλήνων παραγωγών.Μπροστά στη συνεχώς συρρικνούμενη κατανάλωση , οι παραγωγοί αυξάνουν τις τιμές για να μπορέσουν να βγάλουν τα σπασμένα , δημιουργώντας πληθωριστικές πιέσεις.Ο δύστυχος καταναλωτής που έχει ανάγκη να καταναλώσει το «φουσκωμένο» ελληνικό προιόν γιατί δεν έχει πολλά περιθώρια επιλογής μέσα στην άθλια ολιγοπωλιακή ελληνική αγορά μπορεί μόνο να μειώσει την κατανάλωση στο απολύτως αναγκαίο επίπεδο.Η πτώση της ζήτησης ανεβάζει περαιτέρω τις τιμές και οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια στην απώλεια θέσεων εργασίας ,δηλαδή στην περαιτέρω απώλεια εισοδήματος και πτώση ζήτησης.

Το δεύτερο στοιχείο που προκύπτει από την ανάγνωση των οικονομικών σελίδων είναι οτι το κράτος θα δώσει 38 δις ευρώ φέτος μόνο για πληρωμή τόκων , δηλαδή τόσα χρήματα -σχεδόν το 1/6 από αυτά που παράγουμε όλοι μαζί σε έναν χρόνο- ΔΕ θα δοθούν για κοινωνική πολιτική και κάλυψη άλλων συλλογικών αναγκών.Με άλλα λόγια δεν υπάρχουν λεφτά παρά μόνο για την κάλυψη των μισθών των υπαλλήλων και αυτά πάλι με καταφυγή σε πρόσθετο δανεισμό.Αυτή είναι ίσως η καλύτερη απάντηση στην αφέλεια της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ελλήνων ότι έχει κάποιο ρόλο η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός.Οχι βέβαια , απλοί διαχειριστές ενός προυπολογισμού είναι που έχει την αναπτυξιακή δυναμική πλέον ενός περιπτέρου στην Ομόνοια.Επίσης είναι και η καλύτερη απάντηση σε εκείνους τους αφελείς που επέλεξαν το θιασάρχη και την παρέα των ερασιτεχνών που μας κυβερνά και μέσα στην βλακεία τους , έχουν τώρα μετανιώσει και πιστεύουν οτι με τους άλλους θα είναι καλύτερα.Τα ίδια θα είναι ανεξαρτήτως προθέσεων γιατί η κατάσταση τείνει να γίνει μη αναστρέψιμη.Να μην συζητήσουμε βέβαια για τις πομφόλυγες των προιστορικών απολιθωμάτων της ελληνικής αριστεράς για εναλλακτική πρόταση και άλλη προοπτική.Εκείνοι ούτε περίπτερο στην Ομόνοια μπορούν να διαχειριστούν.

Γυρνώντας στην οικονομική διάσταση , υπάρχει και κάτι το οποίο θα έχει πολύ χειρότερες επιπτώσεις από όλα τα υπόλοιπα μαζί και σχετίζεται με την αγορά ακινήτων.

Εκφράζονται φόβοι οτι θα καταρρεύσουν οι τιμές των ακινήτων στην παγκόσμια αγορά με ανυπολόγιστες ζημιές για την πραγματική οικονομία.Για την ελληνική πραγματικότητα αυτό είναι κάτι παραπάνω από βέβαιο κατά τη γνώμη μου, απλά δε συνέβη τόσον καιρό γιατί η ολιγοπωλιακή διάρθρωση της αγοράς και η εμμονή των σύγχρονων ελλήνων να ζούν εντελώς αποκομμένοι από την πραγματικότητα οδήγησε τα προηγούμενα χρόνια σε ανατιμητική κερδοσκοπία την κτηματαγορά.Ρωτώ όμως , χρειάζεται πολύ βαθιά φιλοσοφία για να καταλάβει κανείς οτι ένα διαμέρισμα 100 τετραγωνικών προορισμένο να «ζήσει»μάξιμουμ πενήντα με εξήντα χρόνια δε μπορεί να στοιχίζει καινούριο όσο όλος ο μέσος μισθός 18 -20 χρόνων;Τι να πει κανείς τότε για τα κεντροευρωπαικά σπίτια που προορίζονται να ζήσουν εκατοντάδες χρόνια;

Ασχολήθηκα με τα οικονομικά προκειμένου να καταλήξω σε άλλα συμπεράσματα χρήσιμα για όλους μας.Ακόμη και στα οικονομικά συμπεριφερόμαστε με τον ίδιο ανόητο τρόπο όπως στην καθημερινότητά μας.Εχουμε πάρει πολύ στα σοβαρά τον εαυτό μας και αρνούμαστε να δούμε τα μηνύματα των καιρών.Ενα παράδειγμα είναι το γεγονός της μετατόπισης του γεωπολιτικού και οικονομικού ενδιαφέροντος βορειότερα , στα Βαλκάνια.Τα μεγάλα ενεργειακά δίκτυα αναγκαστικά θα περνάν από εκεί.Προιόντα από τα νεότερα μέλη της ΕΕ Βουλγαρία και Ρουμανία θα κατακλύσουν την ελληνική αγορά(ήδη μου αναφέρθηκε η ύπαρξη κυριλλικών επιγραφών σε ράφι μεγάλου σουπερμάρκετ στην Ελλάδα).Και όχι μόνο δεν έχουμε επαφή με την πραγματικότητά – σε όλους τους τομείς , για το δικό μου ας μην το συζητήσουμε γιατί η ελληνική τέχνη και οι έλληνες καλλιτέχνες είναι πίσω από τον ήλιο- αλλά επιμένουμε να συμπεριφερόμαστε όπως οι Βικτωριανοί Βρετανοί , θεωρώντας εαυτούς ό,τι σημαντικότερο και πολυτιμότερο είχε να επιδείξει η ανθρωπότητα.Η διαφορά φυσικά ήταν οτι εκείνοι είχαν την υποδομή και τη δύναμη να δείχνουν την αλαζονεία τους – κοσμοκράτειρα η Βρεταννία γαρ – ενώ εμείς...

Γραμμάτια - Εξοφλημένα και προς είσπραξη

Ξεκίνησα να βιοπορίζομαι πριν από είκοσι σχεδόν χρόνια.Ημουν αναγκασμένος να στηρίξω τις επιλογές μου που κατά κάποιον τρόπο δεν ήταν και ό,τι καλύτερο για το περιβάλλον μου.Εγινα μουσικός επειδή έμαθα να ακούω τον εαυτό μου και τις επιθυμίες του.Εμαθα να χαλαρώνω και να κάνω αυτό που φωνάζει μέσα μου και όχι αυτό που πρέπει.Η στάση αυτή μου κόστισε και μου κοστίζει ακόμη .Δεν συμβιβάστηκα με τη μιζέρια και δεν παρακάλεσα ποτέ.Και αυτό μου κοστίζει.Δε με πειράζει.Τελευταίο κρούσμα πριν από λίγο καιρό όταν καταθέτοντας πρόταση για να διευθύνω τη Συμφωνική του Δήμου Θεσσαλονίκης (ήταν μάλλον τρομοκρατημένοι από την πρωτοβουλία μου) εισέπραξα την "παραχώρηση" να διευθύνω μισή συναυλία!
Δε γνωρίζω αν μια τόσο τιμητική πρόταση έχει γίνει σε άλλον συνάδελφο , αλλά εγώ αρνήθηκα.
Και δε μετανιώνω ούτε με νοιάζει.Μπορεί να καταθέσω καινούρια πρόταση στο μέλλον ,θα τρομοκρατήσω ίσως αυτούς που κοιμούνται τον ύπνο της αιώνιας , ολοκληρωτικής μετριότητας -δε με απασχολεί- αλλά δεν πρόκειται να παρακαλέσω.Πιστεύω σε κάποιες αρχές και θα επιμείνω.Ολα τα γραμμάτια έχουν ημερομηνία λήξης και τότε θα εισπράξω όχι μόνο το κεφάλαιο αλλά και τους τόκους.
Αρχισα ήδη να εξοφλώ τα γραμμάτια -συνέπειες των επιλογών μου.Ενας αδέκαρος μουσικός που δουλεύει σε κάποια φάση της ζωής του μέρα και νύχτα για να επιβιώσει ,σε Ωδεία, ξενοδοχεία,μπουάτ και σκυλάδικα,παραμελεί τον εαυτό του και τις ανάγκες του.Βάζει δεκάδες παραπανίσια κιλά , κάνει άθλια διατροφή , δεν προλαβαίνει να μορφωθεί , να ταξιδέψει.
Αυτό έπρεπε να αλλάξει.Και έχει αλλάξει.Εκτός από το στυλ ζωής που έχει απαλλαχθεί από τη φενάκη της ευδαιμονίας και της ψευδεπίγραφης κοινωνικότητας του νεοελληνικού τρόπου ζωής - συγκάλυψη του εσωτερικού κενού και της καταθλιπτικής ψυχοσύνθεσης των συμπατριωτών μας - ανοίγω καινούριους δρόμους μέσα μου και καινούρια παράθυρα θέασης του κόσμου.
Εδώ και δύο μήνες παρακολουθώ μαθήματα ιστορίας της τέχνης και της αρχιτεκτονικής εξ'αποστάσεως , σήμερα κατέθεσα και την τελική εργασία μου.Η μοναδική τροφή για έναν καλλιτέχνη είναι η τέχνη σε όλες τις μορφές και τις εκφάνσεις της...

Αντί Χάικου

Σε συζήτηση με το δάσκαλό μου , εκείνος μου τόνισε ότι το Τάι τσι ονομάζεται αλλιώς και Μινγκ Σεν Ζου , δηλαδή η τέχνη της ευζωίας σε ελεύθερη απόδοση.Ο άνθρωπος προσπαθεί να καλλιεργήσει το πνεύμα (Μινγκ) και το σώμα (Σεν).Για το σοφό , η καλλιέργεια του πνεύματος περνά μέσα από την εύρεση της «αρχής της ζωής» , η οποία συνίσταται στο λύσιμο του σώματος και την κυκλοφορία της πρωταρχικής ενέργειας (Τσι) . Χωρίς τη μακροζωία και ευζωία που εξασφαλίζει η άσκηση και η κυκλοφορία του Τσι, δεν έχει νόημα η προσπάθεια για την ανύψωση του Μινγκ .

Για το λύσιμο του σώματος και την απρόσκοπτη κυκλοφορία Τσι , είναι απαραίτητη η φώτιση . Αυτή έρχεται μόνο μέσα από το άδειασμα της σκέψης και τη νέκρωση της βούλησης .Είναι μέσα από το Γού-Τζι , την κατάσταση του κενού . του άδειου , του τίποτα , που γεννιέται αυτό που είναι και το αντίθετό του .

Σιωπή...